ရြက္မြန္စာမ်က္ႏွာ

Thursday, March 19, 2015

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာေတြ ပိုေပ်ာ္ရႊင္လာပါရဲ႔လား။

ဒီကေန႔ ဘန္ေကာက္ပို႔စ္ သတင္းစာမွာ ဖတ္ရပါတယ္။ ထိုင္းေတြက မႏွစ္ကထက္ ပိုေပ်ာ္ရႊင္လာတယ္ ဆိုပဲ။ ထိုင္း ႏိုင္ငံ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရးဌာန (DMH) ရဲ႔ သုေတသနေတြကို ကိုးကားေျပာတာ ျဖစ္သလို၊ ကမၻာတစ္ဝွမ္းတိုင္းတာတဲ့ ကမၻာ့ေပ်ာ္ရႊင္မႈ ညႊန္းကိန္း (World Happiness Report 2013) အစီရင္ခံစာ၊ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ကို ရည္ညႊန္းေျပာဆိုၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုအစီရင္ခံစာအရ ထိုင္းႏိုင္ငံက ညႊန္းကိန္းေတြအရ ၃၆ ေနရာခ်ိတ္ပါတယ္။ အာဆီယံအဖြဲ႔ထဲမွာ စကၤာပူ ၿပီးရင္ ဒုတိယလိုက္ပါတယ္။ တိုက္တိုက္ဆိုင္ဆိုင္ ယခုထိုင္း စစ္အာဏာသိမ္းအစိုးရတက္လာေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးက "အားလံုးကို ေပ်ာ္ရႊင္ေစခ်င္သူ" ဆိုၿပီး ေႂကြးေၾကာ္သံ ထားခဲ့တာပါ။

နက္ျဖန္ မတ္လ ၂၀ ရက္ေန႔ဆိုရင္ "ႏိုင္ငံတကာ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေန႔" (International Day of Happiness) လို႔ ကုလသမဂၢက သတ္မွတ္ထားပါတယ္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံကေနၿပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္အမွတ္ A/RES/66/281 နဲ႔ သတ္မွတ္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္မွာ 'ေပ်ာ္ရႊင္မႈ' ဆိုတာ လူသားေတြရဲ႔ အေျခခံက်တဲ့ ပန္းတိုင္ပါတဲ့၊ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ သာမက၊ ေရရွည္တည္တံ့တဲ့ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ၊ သာယာဝေျပာမႈ.. စသည္ျဖင့္ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္မွာပဲ ကုလသမဂၢ က ကမကထျပဳတဲ့ ကမၻာ့ေပ်ာ္ရႊင္မႈ အစီရင္ခံစာ (World Happiness Report) ထြက္လာခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတြကို တိုင္းတာ ထားၿပီး၊ အခုႏွစ္ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာလည္း ေနာက္ထပ္ တိုင္းတာခ်က္ေတြ ဆက္လက္ထြက္ေပၚခဲ့ပါတယ္။ အဲသည္မွာ က်ေနာ့္ရဲ႔ စူးစမ္းလိုစိတ္က ထိန္းမႏိုင္၊ သိမ္းမရ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာေတြေရာ၊ ေပ်ာ္ရႊင္ၾကပါသလား။ က်ေနာ္တို႔ မႏွစ္ကထက္၊ ဒီႏွစ္ပိုၿပီး ေပ်ာ္ရႊင္လာၾကပါသလား။
ဒီလိုနဲ႔ က်ေနာ္ ကမၻာ့ေပ်ာ္ရႊင္မႈ အစီရင္ခံစာ (၂၀၁၃) ခုႏွစ္ကို ရွာေဖြၾကည့္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက အမွတ္ (၁၀-မွတ္) ေပးတဲ့ေနရာမွာ (၄. ၄၃၉) နဲ႔ အဆင့္ေပါင္း ၁၂၁ ေနရာက ခ်ိတ္ပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္းထိုင္းႏိုင္ငံက အဆင့္ (၃၆)၊ လာအိုက (အဆင့္ ၁၀၉) ခ်ိတ္ပါတယ္။ ေပ်ာ္ရႊင္မႈဆိုတာ ဘာလဲ၊ ဘယ္လိုအခ်က္ေတြက လူတစ္ဦးရဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္မႈကို ဆံုးျဖတ္ပါသလဲ .. ေမးခြန္းေမးစရာ ရွိလာပါတယ္။

နီးစပ္တဲ့ မိတ္ေဆြတစ္ခ်ဳိ႔ကို စတင္ေမးၾကည့္မိပါတယ္။ အခုေခတ္က လူမႈမီဒီယာေတြ၊ ေဖ့ဘုတ္တို႔က ျမန္ေတာ့ စနစ္ တက် သုေတသနမ်ဳိး မဟုတ္ေပမယ့္၊ မိတ္ေဆြထဲက ေနရာဌာနေပါင္းစံုက လူေတြကို ေမးၾကည့္မိပါတယ္။ "ခင္ဗ်ားတို႔ မႏွစ္ကထက္၊ ယခုႏွစ္ ပိုေပ်ာ္ရႊင္သလားေပါ့။ ဘာေၾကာင့္ ေပ်ာ္ရႊင္/ မေပ်ာ္ရႊင္ ျဖစ္ရတာလဲ" လို႔ ေမးၾကည့္မိပါတယ္။ ဌာန တစ္ခုမွာ သုေတသနလက္ေထာက္ လုပ္ေနသူတစ္ေယာက္ကေတာ့ 'သိပ္မေပ်ာ္ပါ' လို႔ ေျဖပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ေနာက္ထပ္ ပညာေရး၊ ေက်ာင္းတက္ဖို႔ သူ႔ရည္မွန္းခ်က္ေတြ အထမေျမာက္ခဲ့လို႔ ေျဖပါတယ္။ ေပ်ာ္ရႊင္မႈဆိုတာ ဘဝအခြင့္ အလမ္းနဲ႔လည္း သက္ဆိုင္ေနပါတယ္။ က်န္တဲ့ မိတ္ေဆြ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးကေတာ့ 'မႏွစ္ကထက္ သူ ပိုေပ်ာ္ပါတယ္' တဲ့။ အေၾကာင္းက အေႂကြးေတြ ေက်သြားတယ္၊ ေနေရး၊ စားေရး ဖိစီးမႈေတြ ေလ်ာ့က်သြားတယ္လို႔ ေျဖပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ေန႔စဥ္ဘဝေတြအေပၚ ဖိစီးမႈ နည္းတာလည္း ေပ်ာ္ရႊင္ဖို႔ အေၾကာင္းတစ္ခုပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ သူေပ်ာ္သလို၊ သူ႔ပတ္ဝန္းက်င္ က လူေတြ ေပ်ာ္ရႊင္မေနပါဘူးလို႔ပဲ သူက ထပ္ေျပာပါတယ္။

အသိ သတင္းေထာက္ ၂-ဦးေလာက္ကို ေမးၾကည့္ပါတယ္။ သူတို႔က မေပ်ာ္ရႊင္ပါဘူးလို႔ ေျဖၾကပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့ တစ္ဦးက 'ပိုမြမ္းက်ပ္လာတယ္'၊ ေနာက္တစ္ဦးက 'ပို ေကာင္းမလာဘူး။ မနက္လင္းကတည္းက ျပႆနာေတြနဲ႔ ခ်ည္း ၾကံဳေနရတယ္' လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဘတ္စ္ကားေတြက်ပ္တယ္၊ တကၠစီကား စီးရင္လည္း လမ္းက်ပ္တယ္။ တိုက္ခန္း၊ အိမ္ခန္းေတြ ေစ်းတက္တယ္။ စားေသာက္စရာ လူသံုးကုန္ေတြ ေစ်းတက္တယ္။ လခက တိုးမလာဘူး။ သြားေရးလာေရး လည္း ခက္ခဲတယ္လို႔ ေျဖၾကပါတယ္။ က်န္မိတ္ေဆြ သတင္းေထာက္တစ္ဦးကေတာ့ 'လူေတြက အားအားရွိ ရန္ျဖစ္ေနၾက တယ္။ ဒုစရိုက္မႈေတြ ေပါလာတယ္။ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္လာတယ္။ အမုန္းတရား ဖန္တီးသူေတြ ရွိေနတယ္' လို႔ ပိုႏိုင္ငံေရးဆန္ဆန္ ေျဖပါတယ္။ အခုအခါ သတင္းေထာက္ေတြကို အေရးယူတာ၊ ေထာင္ခ်တာေတြရွိလာ ေတာ့ ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ လံုျခံဳမႈနည္းလာသလို ခံစားရတယ္လို႔ ေျဖပါတယ္။ ဒါေတြဟာ ေန႔စဥ္ၾကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ စားဝတ္ေန ေရး၊ ဝင္ေငြ ျပႆနာေတြနဲ႔ ဆိုင္သလို၊ သာယာဝေျပာမႈနဲ႔ ဆိုင္တာကိုလည္း ျပသေနပါတယ္။ လံုျခံဳေရးအေၾကာင္းအခ်က္ ကိုလည္း ျပသေနပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔တြင္သာမက၊ ေဘးက ပတ္ဝန္းက်င္ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း အေျခအေနနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ ေနေၾကာင္း ျပသေနပါတယ္။

ျပည္ပက ျပန္လာတဲ့ မိတ္ေဆြ အထူးကုဆရာဝန္ႀကီး တစ္ဦးကိုလည္း ေမးၾကည့္မိပါတယ္။ သူက ေပ်ာ္ပါတယ္လို႔ ေျပာပါ တယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ မိသားစု ျပန္ေပါင္းဆံုမႈ လုပ္ႏိုင္တယ္။ သူတတ္တဲ့ပညာနဲ႔ လူေတြအက်ဳိးေဆာင္ေပးႏိုင္တယ္ လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဒါကေတာ့ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းအတြင္း လူတစ္ဦးခ်င္းရဲ႔ အေရးပါမႈ၊ အခန္းက႑ေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္ႏိုင္ပါတယ္။

ျပည္ပကေန ယခင္က တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ၊ ယခုေတာ့ ျပန္တြင္းျပန္ၿပီး စာေရး၊ ကဗ်ာေရးလုပ္ေနတဲ့ မိတ္ေဆြတစ္ဦးကို လည္း ေမးၾကည့္ပါတယ္။ သူက 'ခင္ဗ်ားေမးၾကည့္မွ စဥ္းစားမိတယ္၊ က်ေနာ္ မႏွစ္ကထက္ ဒီႏွစ္ပိုေပ်ာ္တယ္ဗ်' လို႔ အံ့ၾသ ဖြယ္ ေျပာပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔ ေမးၾကည့္ေတာ့ 'အေျပာင္းအလဲေတြက ပိုျမန္ဆန္လာတယ္။ ရင္ခံုစိတ္လႈပ္ရွားဖြယ္ ျဖစ္လာတယ္။ စာေပေလာကက မိတ္ေဆြ ကဗ်ာဆရာ/ စာေရးဆရာေတြနဲ႔ ပိုထိေတြ႔ ကၽြမ္းဝင္ႏိုင္တယ္' လို႔ ေျပာပါတယ္။
ဒါလည္း စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းလွပါတယ္။ 'ေဘးမွ ထိုင္ၾကည့္ေနသူတစ္ဦးရဲ႔ စြန္႔စားမႈမ်ား' ဆိုတဲ့ စာအုပ္အမည္ေတာင္ သူေျပာမွ သတိရမိပါတယ္။ 'က်ေနာ္က မီးပံုႀကီးကို အခုမွ အနီးကပ္ထိုင္ၾကည့္ေနရတာဗ်။ ေပ်ာ္တယ္ဗ်' လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ သူတို႔က က်န္တဲ့သူတို႔ေဘးမွလူေတြ အမ်ားစု မေပ်ာ္ရႊင္ၾကပါဘူးလို႔ ေျပာၾကပါတယ္။ နံနက္လင္းတာနဲ႔ အသံ ဆူတယ္။ ကားက်ပ္တယ္။ ကားစပယ္ယာက ေဟာက္တယ္။ ဖိစီးမႈေတြ ျပည့္ေနတယ္လို႔ ေျပာျပၾကပါတယ္။ တကၠစီ ကားေမာင္းသူေတြလည္း ပိုရိုင္းလာတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ရပ္ကြက္ လူႀကီးေတြက ဘာေငြ လာေကာက္မွာလဲ၊ ဘာခိုင္း မွာလဲ… ရံုးျပင္ကနားသြားရင္လည္း လူလို ဆက္ဆံမခံရ၊ ေၾကာက္ေနရတဲ့ ျပႆနာေတြ ရွိတယ္လို႔ ေျပာျပၾကပါတယ္။ 'ရန္ကုန္ကလူေတြက သနားစရာေကာင္းတယ္' လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ နယ္ေတြက လူေတြကေရာ… မိတ္ေဆြတစ္ဦး ကေတာ့ 'လမ္းေတြ (အေျခခံ အေဆာက္အဦေတြ) နယ္မွာ ပိုေကာင္းလာတယ္။ လူေတြက ပိုလို႔ ခရီးသြားလာၾကတယ္။' လို႔ ေကာင္းတာေတြ ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မိသားစုတိုင္း ဖိစီးမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။ စားဝတ္ေနေရးက မေခ်ာင္လည္လွ ဘူးဆိုၿပီး သူတို႔ရဲ႔ ဖိစီးမႈေတြလည္း ေျပာျပပါတယ္။ သတင္းေထာက္မိတ္ေဆြ တစ္ဦးကေတာ့ ခုတေလာ ေက်ာင္းသား သပိတ္ေတြကို အၾကမ္းဖက္ၿဖိဳခြင္းတာေၾကာင့္ သူ ေကာင္းေကာင္းမအိပ္စားႏိုင္ဘူးလို႔ေတာင္ ေျပာျပပါေသးတယ္။

ကမၻာ့ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေန႔ကို နက္ျဖန္ဆိုရင္၊ အခ်ဳိ႔ႏိုင္ငံ၊ အင္အားစုေတြက က်င္းပၾကေတာ့မွာပါ။ ကမၻာ့ ေပ်ာ္ရႊင္မႈအစီရင္ခံစာ မွာေတာ့ ဒိန္းမတ္၊ ေနာ္ေဝး၊ ဆြစ္ဇာလန္၊ နယ္သာလန္၊ ဆြီဒင္၊ ကေနဒါႏိုင္ငံေတြက ေပ်ာ္ရႊင္မႈ အျမင့္မားဆံုးလို႔ ဆိုထား ပါတယ္။ သိတဲ့အတိုင္း အာဖရိကႏိုင္ငံေတြကေတာ့ ေအာက္ဆံုးကပါ။ သူတို႔က ေပ်ာ္ရႊင္မႈကို အေျခခံညႊန္းကိန္းေတြ သတ္မွတ္ၿပီး တိုင္းတာတာပါ။ ပညာေက်ာ္တို႔က စီးပြားေရး အေျခအေန၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ၊ စစ္တမ္းေမးျမန္း ေကာက္ယူမႈ ေတြ၊ ႏိုင္ငံေတြရဲ႔ ကိန္းဂဏန္း စာရင္းအင္းေတြအေပၚ အေျခခံၿပီး သံုးသပ္တြက္ခ်က္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိန္တုန္းက အသားတင္စုေပါင္း အမ်ဳိးသားေပ်ာ္ရႊင္မႈ (Gross National Happiness- GNH) ဆိုတဲ့ အယူအဆ ထြန္းကားခဲ့ၿပီး၊ ရုပ္ ဝတၳဳခ်မ္းသာတာထက္စာရင္၊ လူေတြ ပိုေပ်ာ္ရႊင္ဖြယ္အေၾကာင္း ခ်ည္းကပ္မႈေတြနဲ႔ ဘူတန္ႏိုင္ငံကို ထိပ္မွာထား ေဖာ္ျပ ခဲ့ၾကဖူး ပါေသးတယ္။ ေပ်ာ္ရႊင္မႈဆိုတာ ဝင္ေငြနဲ႔ ရုပ္ဝတၳဳ ျပည့္စံုမႈမွ်သာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဝင္ေငြကေတာ့ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ မျဖစ္ရေလေအာင္၊ သာယာဝေျပာမႈရေအာင္အတြက္ အေရးေတာ့ ပါပါတယ္။ အလုပ္အကိုင္ရွိသူေတြက အလုပ္လက္မဲ့ ေတြထက္ ပိုေပ်ာ္ရႊင္တယ္ဆိုတာမ်ဳိးလည္း ေလ့လာေတြ႔ၾကရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေပ်ာ္ရႊင္မႈဆိုတာ ပိုလို႔က်ယ္ျပန္႔ပါတယ္။ ေပ်ာ္ရႊင္မႈကို အဓိပၸါယ္ဖြင့္ၾကရာမွာ နယ္ပယ္ ၉-ခု (9 domains) နဲ႔ တိုင္းတာမႈ (၃၃) ခုကို သတ္မွတ္ထားတာမ်ဳိး ေတြ႔ရပါ တယ္။ နယ္ပယ္ေတြကေတာ့ - (၁) ပညာေရး၊ (၂) က်န္းမာေရး (၃) လူေနမႈအဆင့္အတန္း (၄) စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ သာယာ ဝေျပာမႈ (၅) လူမႈရပ္ရြာ ရွင္သန္ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ (၆) ယဥ္ေက်းမႈ စံုလင္ေထြျပားရွိျခင္းႏွင့္ ၾကံ့ၾကံ့ခံႏိုင္မႈ (၇) ေဂဟ သဘာဝ ဝန္းက်င္ စံုလင္ေထြျပားမႈႏွင့္ ၾကံ့ၾကံ့ခံႏိုင္မႈ (၈) အခ်ိန္အသံုးခ်မႈ နဲ႔ ေနာက္ဆံုး (၉) ေကာင္းမြန္ေသာ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရး စနစ္.. စတာေတြ ထည့္သြင္းထားပါတယ္။

ယခု အစီရင္ခံစာေတြ႔ရွိခ်က္ေတြအရ -
• ပိုခ်မ္းသာတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာ ပိုေပ်ာ္ရႊင္ၾကပါသတဲ့။ ဒါေပမယ့္ ဝင္ေငြထက္စာရင္၊ လူမႈေရးအေၾကာင္းအခ်က္၊ လူမႈ ေရး ပံ့ပိုးမႈ၊ လူတစ္ဦးခ်င္း လြတ္လပ္မႈ အတိုင္းဆ၊ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ကင္းပျခင္းတို႔က ပိုလို႔အေရးပါတယ္။
• လူေနမႈ ျမင့္လာတာနဲ႔အမွ် အခ်ိန္တစ္ခုမွာ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ ျမင့္လာတယ္ဆိုပါတယ္။ ကမၻာတစ္ခုလံုး ျခံဳၾကည့္ရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ ၃၀ အတြင္း နည္းနည္းပိုေပ်ာ္လာတယ္ ဆိုပါတယ္။
• အလုပ္အကိုင္မဲ့မႈက မေပ်ာ္ရႊင္မႈကို မ်ားစြာ ျဖစ္ေစပါတယ္။ အလုပ္ လံုျခံဳေရး၊ လုပ္ငန္းခြင္ ဆက္ဆံေရး၊ လုပ္ငန္းအတြင္း ေက်နပ္မႈေတြလည္း လိုအပ္ပါတယ္။ လစာနဲ႔ အလုပ္ခ်ိန္သင့္ေတာ္မႈလည္း အေရးပါပါတယ္။
• ျပဳမူေနထိုင္ ေကာင္းရင္၊ လူက ပိုေပ်ာ္ရႊင္ပါတယ္တဲ့။
• စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ က်န္းမာေရးကလည္း ႏိုင္ငံေတြရဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္မႈအတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္ပါ။ ခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံ ေတြမွာေတာင္ စိတ္ေဝဒနာရွင္ ေလးပံုတစ္ပံုပဲ ကုသမႈ ရၾကပါတယ္။ ဆင္းရဲတဲ့ႏိုင္ငံေတြက ပိုဆိုးပါတယ္။
• မိသားစုဘဝ တည္ၿငိမ္မႈ၊ အိမ္ေထာင္ျမဲတာကလည္း မိဘေတြနဲ႔ ကေလးေတြရဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္မႈအတြက္ အေရးပါပါ တယ္။
• တိုးတက္တဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြက အမ်ဳိးသားေတြထက္ ပိုေပ်ာ္ရႊင္တယ္လို႔ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဆင္းရဲ တဲ့ ႏိုင္ငံေတြက ရလဒ္ကေတာ့ ေရာေထြးေနပါတယ္။
• လူလတ္ပိုင္းအရြယ္မွာ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ အနည္းဆံုးပါတဲ့။ (ရုန္းကန္ေနရတာ မဟုတ္လား)။

လူေတြရဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္မႈ၊ ေက်ကြဲဝမ္းနည္းရမႈေတြဟာ တစ္ဦးခ်င္းကိစၥ မဟုတ္ပါဘူး။ အစိုးရမူဝါဒေတြရဲ႔ သက္ေရာက္မႈ အေၾကာင္းအခ်က္ေတြလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားက လူေတြရဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္မႈအတြက္ မူဝါဒေတြကို ဦးတည္ လုပ္ေဆာင္ေနၾကပါၿပီ။ ယခုအစီရင္ခံစာကို ဦးေဆာင္တည္းျဖတ္သူတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုလံဘီယာ တကၠသိုလ္၊ ေျမကမၻာ အင္စတိက်ဴက ပါေမာကၡ ဂ်က္ဖရီဆက္ (Jeffery Sachs) ကေတာ့ "လူေတြအတြက္ တကယ့္ကိုအေရးပါတဲ့ကိစၥေတြ အတြက္ ကိုက္ညီမယ့္၊ မူဝါဒေတြခ်မွတ္ဖို႔ ကမၻာေပၚမွာ ပိုၿပီးေတာင္းဆိုမႈေတြ ျမင့္လာေနပါတယ္။ မူဝါဒခ်မွတ္သူေတြ အတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ လူထုေတြေပ်ာ္ရႊင္မႈကို ဘယ္လိုျမႇင့္တင္ၾကမလဲ ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းပါ" လို႔ ေျပာခဲ့ ပါတယ္။

က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာလူထုေတြ ေပ်ာ္ရႊင္ၾကပါရဲ႔လား။

ေအာင္သူၿငိမ္း (၁၉၊ မတ္၊ ၂၀၁၅)

http://burmese.dvb.no/archives/86298

အကိုးအကား-
http://bangkokpost.com/news/general/500943/thais-climb-in-happy-rankings
http://www.earth.columbia.edu/articles/view/2960
http://www.livescience.com/39489-the-happiest-countries.html
http://www.happyplanetindex.org/

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Wednesday, March 18, 2015

ဘယ္ဆီသို႔လည္း အသင္ပညာေရး

အာ ဏာရလာကထဲက ဒီအစိုးရရဲ့ လုပ္တာကုိင္တာေတြက ပံုမေတာ္တာေတြ မ်ားလြန္းေတာ့ ေဝဖန္စာေရးရတာလည္း လက္ေကာက္ဝတ္ကေန ျပတ္က်ေတာ့မလား ေအာက္ေမ့ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဝဖန္စာေရးတာကို ခဏေမ့ထားလိုက္ၿပီး ကုိယ္ဖတ္ခ်င္တဲ့ စာအုပ္ေတြကို စာအုပ္ေဟာင္းပံုထဲက ဆြဲၿပီးဖတ္ေနလုိက္ပါတယ္။ ႏွစ္ပတ္သံုးပတ္ေလာက္ စာမေရးဘဲ ေနလုိက္ပါတယ္။ အဲသလို ဆိုေတာ့လည္း အေတာ္ေလးေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းသား။

ဒါေပမဲ့ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ေရးဖို႔အေၾကာင္းအရာေတြ ေပၚလာျပန္ၿပီဆိုေတာ့ စာျပန္ေရးရတာပါပဲ။ ေရးေတာ့လည္း တျခား ရိွရိုလား ေဝဖန္စာပဲေပါ့ဗ်ာ။ အစိုးရလုပ္ရပ္ေတြကို ေဝဖန္တဲ့ စာမ်ားပါပဲ။ ေက်ာင္းသားေတြ ေတာင္းဆိုတဲ့ အမ်ဳိးသား ပညာေရးဥပေဒကို ျပင္ဆင္ဖို႔ ဆိုတဲ့ ကိစၥရပ္ဟာ အေစာကထဲက ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးၿပီး အေျဖရွာလုိက္ရင္ ရတဲ့ အမ်ဳိးပါ။ ေက်ာင္းသားေတြက ရက္ေပါင္း ၆ဝ ေက်ာ္လို႔မွ အေၾကာင္းမျပန္ရင္ ဆႏၵျပမယ္ သပိတ္ေမွာက္မယ္ဆိုတာ အစိုးရ ကိုယ္တုိင္လည္း သိေနၿပီးသားပါ။ ဘာေၾကာင့္ အစိုးရဖက္က အခ်ိန္ေတြကို ဆြဲခဲ့တာလဲ။ ႏုိင္ငံအႏွံ႔အျပားက ေက်ာင္းသား ေတြ မပါေလာက္ဘူး ႏုိင္ငံေရးဆံတဲ ေက်ာင္းသားတစုေလာက္ပဲ ရိွမွာပါလို႔ အစိုးရအေနနဲ႔ တြက္ဆမိခဲ့လို႔မ်ားလား။ ဒါေပမဲ့ လက္ေတြ႔မွာ အစိုးရထင္သလို မဟုတ္ဘဲ ေက်ာင္းသားအင္အားကလည္းေကာင္း အလုပ္သမား၊ သံဃာေတာ္ေတြနဲ႔ လူထု ေတြကပါ ေက်ာင္းသားေတြ ေနာက္ကြယ္မွာ ထင္ထင္ရွားရွား ရိွေနတာကို ျမင္ရမွ ေဆြးေႏြးမယ္ဆိုၿပီး ျဖစ္လာတာ မဟုတ္လား။ ဒါေတာင္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ညစ္ကပ္ေနတာ ျမင္ေနရပါတယ္။ ေျပာရရင္ ေက်ာင္းသားဆႏၵျပ လမ္းေပၚတက္လာ တာဟာ အစိုးရဖက္က မရိုးမသားနဲ႔ အခ်ိန္ဆြဲဗ်ဴဟာကို က်င့္သုံးလို႔ ျဖစ္ရတာ။

ပညာေရးဥပေဒျပင္ဆင္ဖို႔ ေက်ာင္းသားေတြ ေတာင္းဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြထဲမွာ ကြန္ျမဴနစ္အုပ္စုေတြ ေျခကုတ္ယူဖို႔ လမ္းစဖြင့္ ေပးသလို ျဖစ္ေနတဲ့ အခ်က္ေတြပါတယ္လို႔ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနရဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ ေတြ႔လုိက္မိပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ေမးစရာ ျဖစ္လာတာက အုပ္စိုးသူ လူတန္းစားဟာ ကြန္ျမဴနစ္ကို အခုေခတ္အထိ ေၾကာက္ေနလို႔လား။ ဒါမွမဟုတ္ လႊဲခ်စရာ တျခား အုပ္စု မရိွေတာ့လို႔ ဓာတ္ျပားေဟာင္း ကြန္ျမဴနစ္ဆိုတာကို အသံုးျပဳတာလား။ ဒါမွမဟုတ္ ကြန္ျမဴနစ္ေတြ ေျခကုတ္ ရကုန္ေတာ့မယ္လို႔ ဆိုလုိက္ရင္ ျပည္သူအမ်ားနဲ႔ ရဟန္းသံဃာထုက စုိးရိမ္သြားၿပီး လမ္းမေပၚ ေရာက္သြားၿပီျဖစ္တဲ့ ေက်ာင္းသားသပိတ္ကို မေထာက္ခံေတာ့ဘူးဆိုတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ေရာက္ေစခ်င္လို႔လား။

ကြန္ျမဴနစ္သံၾကားရင္ လူထုက ေနာက္တြန္႔သြားမယ္လို႔ အခုအထိ အစိုးရဖက္က အျမင္ရိွေနတာဟာ ဒိတ္ေအာက္ေနပါၿပီ။ ဒီၾကားထဲ ပညာေရး ဝန္ႀကီးဌာနက ဝန္ႀကီးနဲ႔ ဒုဝန္ႀကီးေတြ အစည္းအေဝးေတြမွာ လူႀကီးလူေကာင္းမဆန္ဘဲ မဲ့ကာရြဲ႔ကာ ေျပာဆိုေနတာကို ျမင္ရေတာ့ သူတို႔ကို ကြန္ျမဴနစ္ထက္ေတာင္ စိတ္ကုန္မိပါေသးတယ္။ အဆံုးစြန္ေျပာရရင္ ေမတၱာ ေတာင္ ခမ္းပါတယ္။

ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနတင္ မဟုတ္ပါဘူး အစိုးရတရပ္လံုးအေနနဲ႔ ပညာေရးေအာက္က်ရင္ တုိင္းျပည္ဘယ္လို ျဖစ္သြားႏုိင္ တယ္ ဆိုတာကို အခုအထိ သေဘာမေပါက္ႏုိင္ၾကေသးဘူးလား။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္ငါးဆယ္ေက်ာ္ ကာလရဲ့ အေတြ႔အႀကံဳက သက္ေသ ျပၿပီးသားပါ။ ဘာသယံဇာတမွ မထြက္တဲ့ စကၤာပူလိုႏုိင္ငံ ေပါက္စနေလး တိုးတက္ခ်မ္းသာသြားတာ ပညာေရး ေၾကာင့္ပါ။ ပညာေရးမွာ တခ်ိန္က ျမန္မာကို မယွဥ္ႏုိင္ခဲ့တဲ့ အိမ္နီးခ်င္းေတြ ႏုိင္ငံေတြဟာ အခုေတာ့ ျမန္မာထက္သာ ကုန္ၿပီ ျဖစ္တာေၾကာင့္ ျမန္မာေက်ာင္းသားေတြေတာင္ ပုိက္ဆံအကုန္ခံၿပီး သြားစာသင္ေနရတယ္ မဟုတ္လား။

အခုအခ်ိန္အထိ ျမန္မာ အုပ္စိုးသူ လူတန္းစားဟာ ထစ္ခနဲရိွ ကြန္ျမဴနစ္ေတြေၾကာင့္လို႔ လက္ညိဳးထိုးေနတုန္းဆိုေတာ့ ဘယ္ေလာက္ ေခတ္ေနာက္ က်ေနၿပီဆိုတာ ရွင္းရွင္းႀကီးျမင္ေနရပါတယ္။

ဟုတ္ပါၿပီ လက္ဝဲျဖစ္တဲ့ ကြန္ျမဴနစ္ေတြနဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ တခ်ိန္က အျပင္းအထန္ တုိက္ခိုက္ခဲ့ရလို႔ အဲဒီ ရန္ႂကြင္း ရန္စဟာ စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြ စိတ္ထဲမွာ ရန္သူအျဖစ္အေနနဲ႔ ထင္က်န္ေနရစ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုကာလမွာ ကြန္ျမဴနစ္ လက္နက္ကိုင္တပ္ဆိုတာလည္း ျမန္မာျပည္မွာ မရိွေတာ့ပါဘူး။ တရုပ္ျပည္ထဲမွာ ခိုလံႈေနရတဲ့ ဗမာျပည္ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ ေတြဆိုရင္လည္း တစတစနဲ႔ အသက္ေတြႀကီးကုန္ပါၿပီ။ လက္ရိွျမန္မာအစိုးရကို ျပဳတ္က် ေအာင္ လုပ္ႏုိင္စြမ္းလည္း မရိွေတာ့သေလာက္ပါ။ သို႔ေသာ္လည္း အစိုးရဖက္ကပဲ ေျပာေနတာ ေနာက္တခ်က္ ရိွပါ ေသးတယ္။ အခု သပိတ္ေမွာက္ေနတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြထဲက ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ျမန္မာကြန္ျမဴနစ္ေတြရဲ့ အဆက္ အႏြယ္ေတြ လို႔လည္း စြပ္စြဲပါေသးတယ္။ ေတာ္ေတာ္နားလည္ရခက္တဲ့ အေတြးအေခၚမ်ဳိးကို အစိုးရလူႀကီးေတြ ပုိင္ဆုိင္ ေနပါတယ္။ ဘယ္လို ျပန္ေျပာရမလဲဆိုေတာ့ ဖေအ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျဖစ္တုိင္း သားသမီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္မျဖစ္ပါ။ ဖေအ ဆရာဝန္ ျဖစ္တုိင္း သားသမီးေတြ ဆရာဝန္ ျဖစ္ခ်င္မွ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဖေအ ေက်ာင္းဆရာျဖစ္တာနဲ႔ သားသမီး ေက်ာင္းဆရာ ဆရာမ ျဖစ္ခ်င္မွ ျဖစ္မွာပါ။ ဖေအက သေဘၤာသား သားက်ေတာ့ ပန္းခ်ီဆရာ။ ဖေအက လယ္သမား သားက်ေတာ့ ပါေမာကၡ။ ဒါမ်ဳိးေတြလည္း ရိွေနတယ္ဆိုတာကို သေဘာေပါက္သင့္တာေပါ့။ အခုဟာ တခ်ိန္တုန္းက သူတို႔စြပ္စြဲေနက် ကြန္ျမဴနစ္ေတြမွာ ကြယ္လြန္သူက ကြယ္လြန္၊ အသက္အရြယ္ ႀကီးသူေတြလည္း ႀကီးကုန္ဆိုေတာ့ အခုသပိတ္ေမွာက္ ေနတဲ့ ေက်ာင္းသားမ်ားထဲက ေခါင္းေဆာင္ေတြကို ကြန္ျမဴနစ္ အဆက္အႏြယ္ဆိုၿပီး ဦးထုပ္လွမ္းစြပ္ေပးပါတယ္။

မေရရာ မေသခ်ာပဲ ေျခာက္လွန္႔တာမ်ဳိး စြပ္စြဲတာမ်ဳိးေတြကို အရင္စစ္အစိုးရ အဆက္ဆက္ လုပ္ေနၾကပါ။ အခုဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက အရပ္သားအစိုးရလို႔ ေျပာေပမယ့္ အရင္စစ္အစိုးရ လုပ္ခဲ့တဲ့ လုပ္ရပ္မ်ဳိးကို ေကာ္ပီကူးၿပီး လုပ္ေနဆဲ ျဖစ္တာကို ျမင္ရပါတယ္။ ဥပမာ ေဒါသထြက္ေနတဲ့ လူအုပ္ႀကီးတို႔၊ တည္ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရးကို လိုလားတဲ့ ျပည္သူမ်ားက ဝင္ေရာက္ ထိန္းသိမ္းျခင္းတို႔ ဆိုတာ တကယ္တန္းေတာ့ အစိုးရကပဲ ဖန္တီးထားတဲ့ အရာေတြပါ။ အခုဆိုရင္ တာဝန္လက္ပတ္နီ လူတန္းစားလည္း ထပ္ေပၚလာျပန္ပါၿပီ။ ဥပေဒအရ လုပ္တာပါတဲ့။ ၁၉ ရာစုတုန္းက အဂၤလိပ္တည္ထြင္ ထားခဲ့တဲ့ ဥပေဒပါ။ ကိုလိုနီနယ္ေတြမွာ လိုအပ္လို႔ ႏွိမ္နင္းမယ့္အေရးကိစၥေတြအတြက္ အစိုးရပုလိပ္ေတြ၊ စစ္တပ္ေတြ အင္အား နည္းေနတဲ့ အခါမ်ဳိးမွာ ေဒသခံတခ်ဳိ႔ကို အသံုးျပဳလို႔ ရေအာင္တည္ထြင္ထားတဲ့ ဥပေဒပါ။ အဂၤလန္ႏုိင္ငံမွာ အဲသလို ဥပေဒမ်ဳိး အခုအထိ မရိွပါ။ ရပ္ကြက္ထဲက အရက္သမား၊ ဖဲသမား၊ ေဆးသမား၊ ၾကက္သမား၊ ကေလကေခ်ေတြကို တုိင္းျပည္တည္ၿငိမ္ေရးအတြက္ တာဝန္ဆိုတဲ့ လက္ပတ္ပတ္ေပးၿပီး လူစုၿဖိဳခြင္း ခုိင္းတာကို အတည္ျပဳေပးတဲ့ ဥပေဒမ်ဳိး အဂၤလန္မွာလည္း မရိွပါ၊ အေမရိကန္မွာလည္း မရိွပါ။ တျခားေသာ ဒီမိုကေရစီ စစ္မွန္တဲ့ တုိင္းျပည္ေတြမွာလည္း မရိွပါ။ ကြန္ျမဴနစ္ရန္ ေၾကာက္ရတယ္ဆိုတာကလည္း အုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ား တီထြင္ထားခဲ့တာပါ။ တာဝန္လက္ပတ္ပတ္ထားတဲ့ လူအုပ္ႀကီး သို႔မဟုတ္ ျပည္သူ ဆိုတာကလည္း အုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ား တီထြင္ထားတဲ့ အရာသာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရက ကြန္ျမဴနစ္ဆိုတာ မႀကိဳက္ဘူး၊ လက္ဝဲဆိုတာကို လက္မခံဘူး။ ဒါကလည္း သိပ္ေတာ့ ျပႆနာရိွတယ္လို႔ မျမင္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္တုန္း ဆိုေတာ့ အစိုးရတုိင္းမွာ သူတို႔ မႀကိဳက္ႏွစ္သက္တဲ့ အယူဝါဒမ်ဳိးေတြကို တခ်ိန္က ရန္သူလို႔ သတ္မွတ္ေလ့ ရိွခဲ့တာကိုး။ သဘာဝလို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ ေကာင္းပါၿပီ။ အခုလက္ရိွ အစိုးရဟာ ကြန္ျမဴနစ္ကို မႀကိဳက္ဘူး လက္မခံဘူးဆိုေတာ့ လက္ယ်ာ အရင္းရွင္နဲ႔ေကာ အဆင္ေျပပါသလား။ ေမးစရာရိွလာပါတယ္။

ဒိျပင္ကိစၥေတြေတာ့ မသိေသးပါ။ ဒါေပမဲ့ တေလာေလးတုန္းက အျဖစ္အပ်က္တခုအရ ျမန္မာအစိုးရဟာ လက္်ာအရင္းရွင္ နဲ႔ လည္း အဆင္မေျပတာ ျမင္လုိက္ရပါတယ္။ အဲတာက ဘာတုန္းဆိုေတာ့ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္မွာ သင္တန္းေတြဖြင့္လွစ္ သင္ၾကားေပးေနတဲ့ Johns Hopkins university ဂြ်န္စ္ေဟာ့ပ္စကင္းစ္ ယူနီဗာစီတီနဲ႔ ျပႆနာတက္ျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ပညာေရးဝန္ႀကီးဌာနက အခ်ဳပ္အခ်ယ္ေတြ မ်ားလြန္းတာေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုးမွာ သည္းမခံႏုိင္ေတာ့ဘဲ ဂြ်န္စ္ ေဟာ့ပ္ကင္းစ္ တကၠသိုလ္က သူတို႔ရဲ့ သင္တန္းေတြကို ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ကေန ျပန္လည္ ရုပ္သိမ္းသြားတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ဂြ်န္စ္ေဟာ့ပ္စကင္းစ္ တကၠသိုလ္ဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ နာမည္ႀကီးေက်ာင္းေတြထဲက တခုျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ တကၠသိုလ္မွာ ဘာသာရပ္မ်ဳိးစံု သင္ၾကားတဲ့ အထဲမွာ ေဆးပညာအရ ကမၻာမွာ ထိပ္တန္းေက်ာင္း ဆယ္ေက်ာင္းထဲမွာ ပါဝင္ ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ။ အဲဒီ တကၠသိုလ္ဟာ ေဆးသုေတသနျပဳလုပ္ရာမွာ ထူးခြ်န္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆး သုေတသန အသစ္အသစ္ေတြ ႏွစ္တုိင္းဆိုသလို ရွာေဖြေတြ႔ရိွပါတယ္။ ေဆးဝါးအသစ္၊ ကုထံုးအသစ္ စသျဖင့္ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ ႏုိင္တာေၾကာင့္ ေဆးပညာေလာကမွာ အရိွန္အဝါႀကီးမားတဲ့ ေက်ာင္းႀကီးတခုပါ။

ေနာက္တေက်ာင္းေလာက္ ဥပမာ ထပ္ေပးရရင္ ဟားဗတ္တကၠသိုလ္ဟာ ဥပေဒပညာရပ္မွာ ထူးခြ်န္တဲ့ ေက်ာင္းႀကီး တခုပါ။ နာမည္ႀကီး ေရွ႔ေနေတြ ဥပေဒသမားေတြ အေျမာက္အမ်ား ေမြးထုတ္ေပးခဲ့တဲ့ ေပးေနဆဲျဖစ္တဲ့ ေက်ာင္းတခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အေမရိကန္ သမၼတ တခ်ဳိ႔လည္း ဒီေက်ာင္းထြက္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤလန္မွာဆိုရင္ အီဒင္ဘာရာ တကၠသိုလ္ဟာ ေဆးပညာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သမားေတာ္အဆင့္ ဆရာဝန္ႀကီးမ်ားကို ေမြးထုတ္ေပးရာမွာ နာမည္ေက်ာ္ ပါတယ္။ လန္ဒန္စီးပြားေရးနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး တကၠသိုလ္ ဆိုရင္ လူမႈသိပံၸဘာသာရပ္မွာ သုေတသန လုပ္ငန္းမ်ားေၾကာင့္ ကမၻာေက်ာ္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္လည္း သက္ဆုိင္ရာ ဘာသာရပ္အလုိက္ ကမၻာေက်ာ္ တကၠသိုလ္ေတြ ႏုိင္ငံအသီးသီးမွာ ရိွေနပါေသးတယ္။ ဒီေနရာမွာ ဘာကို ျမင္ရသလဲ ဆိုေတာ့ ပညာေရးအဆင့္အတန္း ျမင့္ဖို႔ဆိုတာ ျမင့္ေအာင္ျမွင့္တတ္ မွသာ ျမင့္မားလာမွာျဖစ္ပါတယ္။ 


အခု ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရကေတာ့ လက္ဝဲကြန္ျမဴနစ္နဲ႔လည္း ကမၻာရန္ျဖစ္ခဲ့။ ကြန္ျမဴနစ္ဆိုရင္ အသံေတာင္ မၾကားခ်င္ ပါဘူး။ ဒါကလည္း သူ႔အေၾကာင့္နဲ႔သူမို႔ ရိွပါေစေတာ့။ သို႔ေသာ္လည္း ပညာေရးကို ျမွင့္တင္ဖို႔ ေျပာၾကတဲ့ေနရာမွာ လက္ဝဲဝင္လာမွာ ေျခကုတ္ယူမွာကို စိုးရိမ္သလို လက္ယာ အရင္းရွင္နဲ႔လည္း အဆင္မေျပ ဆိုေတာ့ ဘာဆက္လုပ္ ၾကမွာလဲလို႔ ေမးစရာရိွလာ ပါတယ္။ တုိင္းျပည္တခုမွာ ပညာေရး တိုးတက္ျမင့္မားလာဖို႔ မျဖစ္မေန ဖြင့္လွစ္ေပးရတ့ဲ ဖြင့္လွစ္ေပးရမယ့္ တံခါးေတြရိွပါတယ္။ အဲတာေတြကို ပိတ္ထားေနဆဲ ဆိုရင္ေတာ့ အဲသလိုတုိင္းျပည္မ်ဳိးကေန မ်ဳိးေကာင္း မ်ဳိးသန္႔ ပညာတတ္ေတြ ထြက္ေပၚမလာပဲ အဖ်င္းအေမွာ္ေလးေတြသာ ထြက္လာမွာပါ။ ဒါေပမဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြဟာ လူ႔သေဘာအရ လူလည္ေတြပါ။ ဘာေၾကာင့္တုန္း ဆိုေတာ့ လူႀကီး သားသမီးမ်ားနဲ႔ ခရုိနီသားသမီးေတြကေတာ့ ႏုိင္ငံရပ္ျခားက တကၠသိုလ္မ်ားမွာ စာသင္ေနၾကပါတယ္။

၂ဝ ရာစုရဲ့ အေရွ႔တုိင္းသား ဒႆနဆရာႀကီး တဦးျဖစ္တဲ့၊ စာေပဆုိင္ရာႏိုဘယ္ဆုရွင္လည္းျဖစ္တဲ့ ရာဘင္ျဒာနတ္တဂိုးက ပညာဆိုတာ လြတ္လပ္တဲ့ေနရာမွာသာ တည္ရိွႏုိင္တယ္ တည္မီႏုိင္တယ္လို႔ ဆိုခဲ့ပါေၾကာင္း။

ေဇာ္မင္း
၁၃ ရက္၊ မတ္လ၊ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Wednesday, March 11, 2015

ပညာေရးၿပိဳကြဲမႈမွ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲမႈဆီကို ဦးတည္ေနသလား

က
ေန႔ျမန္မာျပည္ ႏုိင္ငံေရးအခင္းအက်င္းဟာ စိတ္ပ်က္စရာေတြ၊ ေၾကကြဲစရာေတြ၊ ဝမ္းနည္းစရာေတြ၊ လွည့္စားတာေတြ၊ လစ္လွ်ဴရႈတာေတြ၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ၊ ဗိုလ္က်အႏုိင္က်င့္တာေတြနဲ႔ ျပည့္ႏွက္ေနပါတယ္။ အဲသလို အျဖစ္အပ်က္ေတြကို ဆက္တုိက္ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းဟာ အေကာင္းဖက္ကို ဦးတည္ဖို႔ဆိုတာ မလြယ္လွပါ။ အေကာင္းဖက္ကို ဦးတည္တဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြ မရိွဘဲ ဒီအတုိင္းဆက္သြားေနရင္ ဒီႏုိင္ငံဟာ တစံုလံုးေသာ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲမႈကို ေနာက္တႀကိမ္ ရင္ဆုိင္ရဖြယ္ ရိွပါတယ္။

မၾကာေသးခင္က ျမန္မာႏုိင္ငံသမုိင္းကို ျပန္ၾကည့္ရေအာင္ပါ။ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ရက္ေပါင္း ၉ဝ ေလာက္ပဲ ရိွတဲ့အခ်ိန္မွာ ဗမာျပည္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ လက္နက္ကုိင္ေတာ္လွန္ပါတယ္။ ေနာက္တႏွစ္မွာေတာ့ ကရင္အမ်ဳိးသားေတြရဲ့ လက္နက္ကုိင္ ေတာ္လွန္ေရး စခဲ့ပါတယ္။ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္က ကရင္တပ္မ်ား ေတာခိုၾကပါတယ္။ တဆက္ထဲဆိုသလို ေနာက္ပုိင္း ႏွစ္မ်ားမွာ တုိင္းရင္းသားနယ္ေျမ အသီးသီးမွာ လက္နက္ကုိင္ ေတာ္လွန္ေရးတပ္ေတြ ေပၚေပါက္လာပါတယ္။ ခရစ္ယာန္ ဘာသာကိုးကြယ္သူ ကခ်င္ေတြ အစိုးရကို လက္နက္ကုိင္ ေတာ္လွန္တာဟာ တျခားတုိင္းရင္းသားမ်ာနဲ႔ ႏိႈင္းစာရင္ အေတာ္ေလး ေနာက္က်ပါတယ္။ မွတ္မိ သေလာက္ဆိုရင္ ၁၉၆ဝ ေနာက္ပုိင္းလို႔ ထင္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးႏုရဲ့ ဗုဒၶဘာသာကို ႏုိင္ငံေတာ္ ဘာသာအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳလုိက္တဲ့ ေနာက္ပုိင္းမွာ ဆက္တုိက္ျဖစ္ေပၚ လာခဲ့ျခင္းပါ။ ခ်င္းေတာင္တန္း တခုမွာပဲ သူပုန္သကန္ မရိွခဲ့ပါ။ ဒါေပမဲ့ ၁၉၈ဝ ခုႏွစ္မ်ား ေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့ ခ်င္းေတာင္တန္းမွာလည္း လက္နက္ကုိင္ေတာ္လွန္ေရး ဆင္ႏႊဲဖို႔ လႈပ္ရွားမႈေတြ ရိွလာခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၈၈ ေနာက္ပုိင္းမွာ ေတာ့ စီအန္အက္ဖက္ ခ်င္းေတာ္လွန္ေရး အဖြဲ႔အစည္းဟာ လူသိထင္ရွားျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

အမ်ဳိးသားေရး ၿပိဳကြဲမႈဟာ ျမန္မာနဲ႔ တုိင္းရင္းသားမ်ားအၾကား ယံုၾကည္မႈပ်က္ျပားတာေၾကာင့္ ျဖစ္ပြားရတယ္လို႔ ေယဘုယ် ျမင္ၾကပါတယ္။ တကယ္ကေတာ့ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲမႈဟာ ျမန္မာခ်င္း အၾကားမွာလည္း ျဖစ္ပြားႏုိင္သလို ရွမ္းအခ်င္းခ်င္း၊ ရခုိင္အခ်င္းခ်င္း၊ မြန္အခ်င္းခ်င္း ၾကားမွာလည္း ျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့ ကိစၥရပ္တခုပါ။

ျမန္မာျပည္ဟာ လြတ္လပ္ေရးရအၿပီး မၾကာခင္မွာ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲမႈကို ပထမအႀကိမ္ ရင္ဆုိင္ခဲ့ရၿပီးပါၿပီ။ ဒီလို အေျခအေနထိ ေရာက္သြားေအာင္ စတင္မွားခဲ့တဲ့သူေတြကေတာ့ ထိပ္ပုိင္းျမန္မာႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြေၾကာင့္လို႔ ေျပာရမွာပါပဲ။ သူတို႔အခ်င္းခ်င္းၾကားမွာ တည္ရိွေနတဲ့ သေဘာထားကြဲမႈ၊ ယံုၾကည္မႈပ်က္ျပားျခင္း၊ ဒီမိုကေရစီကို ဖက္တြယ္ရမယ့္အစား လက္နက္နဲ႔အာဏာကို ဖက္တြယ္ထားျခင္း စတာေတြက ျပည္တြင္းစစ္ ျဖစ္ပြားလာေအာင္ တြန္းပို႔ ခဲ့တာပါ။ ျမန္မာျပည္လြတ္လပ္ေရး မရခင္ကာလေလးမွာ စစ္အတြင္းတုန္းက အဂၤလိပ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း ျဖစ္တဲ့ ဝင္စတန္ ခ်ာခ်ီက ဒီလိုေျပာခဲ့ပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရးရရင္ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ခ်ၾကလို႔ ျပည္တြင္းစစ္အထိ ျဖစ္လိမ့္မယ္လို႔ ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲသလို မွတ္ခ်က္ခ်တာကို ျမန္မာႏိုင္ငံေရးသမားေတြဖက္က ဘယ္လိုျမင္သလဲဆိုေတာ့ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔က လြတ္လပ္ေရးေပးရမွာ တြန္႔တိုေနတာေၾကာင့္ ဒီလိုစကားမ်ဳိးေျပာတယ္လို႔ ျပန္ၿပီးေဝဖန္ၾကပါတယ္။ တကယ္တန္းမွာေတာ့ ျပည္တြင္းစစ္ ျဖစ္ခဲ့ရတာ ဘယ္သူမွ မျငင္းႏုိင္တဲ့အခ်က္ပါ။

၁၉၆၂ ခုႏွစ္မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္း ဦးေဆာင္တဲ့ စစ္တပ္က အာဏာသိမ္းဖို႔ အခြင့္အလမ္းရသြားခဲ့တာက ျမန္မာ ေခါင္းေဆာင္ အခ်င္းခ်င္းၾကားမွာ မညီညႊတ္လို႔ ယံုၾကည္မႈပ်က္ျပားခဲ့ရလို႔ ျဖစ္ခဲ့တာလို႔ သံုးသပ္လိုပါတယ္။

အရပ္သားႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ ျမန္မာေတြနဲ႔ စစ္ေခါင္းေဆာင္ ျမန္မာေတြအၾကား ၿပိဳကြဲခဲ့ရတဲ့ ကိစၥျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါ အျပင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္းကိုယ္တုိင္ အာဏာရဲ့ တပ္မက္ဖို႔ေကာင္းတဲ့ သေဘာကို သိသြားတာကလည္း တပုိင္းလို႔ ဆိုႏုိင္ ပါတယ္။ ေနာက္တခ်က္ကေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ေနဝင္း ဘုန္းမီးေနလေတာက္ပစဥ္ အခါက မၾကာခဏေျပာခဲ့ဖူးတာရိွပါတယ္။ အဲဒါက ဘာတုန္းဆိုေတာ့ ဗမာ့တပ္မေတာ္ ဟာ ရုိးရိုးဖြဲ႔ခဲ့တာမဟုတ္ဘူး။ ေဒါင္ေဒါင္ျမည္ ႏုိင္ငံေရးသမားေတြနဲ႔ ဖြဲ႔ခဲ့တာလို႔ ႂကြားလံုးထုတ္ေလ့ရိွပါတယ္။ သူဆိုလိုတဲ့ ႏုိင္ငံေရးသမားဆိုတာက နယ္ခ်ဲ႔အဂၤလိပ္ကို အာခံခဲ့တဲ့ ႏုိင္ငံေရးေခတ္က ႏုိင္ငံေရး သမားကို ဆိုလိုတာပါ။

အမွန္ကေတာ့ ႏုိင္ငံေရးသမားဟာ တပ္မေတာ္ထဲဝင္ၿပီး အမႈထမ္းတယ္ ဆိုကတဲက စစ္သားျဖစ္သြားပါၿပီ။ ႏုိင္ငံေရးသမား မဟုတ္ေတာ့ပါ။ ပေရာဖက္ရွင္နယ္ စစ္သားပီပီသသ ျဖစ္ဖို႔ပဲ လိုပါေတာ့တယ္။ အဲသလိုမွ မဟုတ္ဘဲ ႏုိင္ငံေရးသမားက စစ္ယူနီေဖာင္း ဝတ္ထားတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိးဆိုရင္ ဒါဟာ ျပႆနာလို႔ ရႈျမင္ရေတာ့မွာပါ။ ဥပမာ ဆိုရရင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္း ကိုယ္တုိင္လည္း သခင္ႏုိင္ငံေရးသမား ျဖစ္ခဲ့သလို သူ႔ရဲ့ ညာလက္ရံုး ဗိုလ္ေအာင္ႀကီးဟာလည္း တကယ္တန္းေတာ့ ယူနီေဖာင္း ဝတ္ထားတဲ့ ႏုိင္ငံေရးသမားပါ။ ပီဘိစစ္သားစိတ္ ရိွသူမ်ားမဟုတ္ပါ။ စစ္သားက စစ္သားလို မက်င့္ႀကံဘဲ အရပ္သား ႏုိင္ငံေရးသမားလို စဥ္းစားေတြးေခၚ လုပ္ကိုင္မယ္ဆိုရင္ အာဏာကို သိမ္းယူတဲ့လမ္းမွာသာ ဂိတ္ဆံုးရပါတယ္။ သမုိင္းကလည္း အဲသလို အတိအက် ျပဆိုထားၿပီးပါၿပီ။ အရပ္သားႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ အခ်င္းခ်င္း အၾကား ယံုၾကည္မႈ ၿပိဳကြဲခဲ့ရလို႔ ႏွစ္ရွည္လမ်ား စစ္အာဏာသိမ္းတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့ရၿပီး အေညွာင့္ေပါက္ခါစ ပါလီမန္ဒီမိုကေရစီလည္း ေသဆံုးခဲ့ရ ပါတယ္။ ဒါဟာ ပထမအႀကိမ္ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲခဲ့ျခင္းလို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။

အမ်ဳိးသားေရး ၿပိဳကြဲမႈရဲ့ အက်ဳိးဆက္အျဖစ္ ျပည္တြင္းစစ္ ေနရာအႏွံ႔ ျဖစ္ပြားခဲ့တာေၾကာင့္ တုိင္းျပည္စီးပြားေရး ပ်က္ခဲ့ ပါတယ္။ ပညာေရးက်န္းမာေရး နိမ့္က်ခဲ့ရပါတယ္။ အာဏာရွင္စနစ္ သက္ဆိုးရွည္ျပန္ပါတယ္။ အာဏာရွင္စနစ္ သက္တန္းၾကာ လာတာရယ္ တုိင္းျပည္ အဖက္ဖက္ကနိမ့္ပါး လာတာေတြက ဆက္လက္ၿပီး အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲမႈ ျဖစ္ေစဖို႔ တြန္းအားသဖြယ္ ျဖစ္လာျပန္ပါတယ္။ အာဏာရွင္စနစ္ဆိုေတာ့ ပါဝါအေပ်ာ့ကို သံုးတာထက္ ပါဝါအမာကို သံုးရတာ ပိုၿပီးအာသီသ ရိွတာေၾကာင့္လို႔ ေျပာႏုိင္ပါတယ္။ ပါဝါအမာကို သံုးရေတာ့ ဗိုလ္က်တာေတြ၊ ႏိွပ္စက္တာေတြ၊ တကုိယ္ေကာင္းဆန္တာေတြ၊ ခြဲျခားတာေတြ ရိွလာပါတယ္။ အဲသလို ရိွလာတာေၾကာင့္ တုိင္းရင္းလူမ်ဳိးေပါင္းစံုနဲ႔သာမက ျမန္မာခ်င္းလည္း ယံုၾကည္မႈကင္းမဲ့ လာရပါတယ္။ ႏုိင္ငံသားမ်ား အခ်င္းခ်င္း၊ ႏုိင္ငံသားမ်ားနဲ႔ အစိုးရအၾကား၊ တုိင္းရင္း သား တမ်ဳိးနဲ႔တမ်ဳိးအၾကား ယံုၾကည္မႈ ကင္းမဲ့ ေနရျခင္းအက်ဳိးဆက္ေၾကာင့္ တုိင္းျပည္ ဖြတ္သထက္ညစ္ရပါတယ္။
အခုလက္ရိွကာလမွာ အစိုးရက အရပ္သားအစိုးရလို႔ ေျပာေပမယ့္ ဘယ္သူကမွ မယံုပါဘူး။ ညစ္နည္းမ်ဳိးစံုသံုးၿပီး အစိုးရျဖစ္လာတာ လူတုိင္းသိေနလို႔ပါ။ ၂ဝဝ၈ နာဂစ္အေျခခံဥပေဒ ေၾကာင့္လည္း ပိုဆိုးပါတယ္။

ဒါႀကီးသက္ဆိုးရွည္ေနသမွ် တုိင္းရင္းသားမ်ား အားလံုးၾကားမွာ တန္းတူရည္တူ ရိွတဲ့ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ဖို႔ ဆိုတာ ေဝးသထက္ ေဝးေနဦးမွာပါပဲ။ တန္းတူရည္တူ မရိွဘဲနဲ႔ ဘယ္လိုလုပ္ၿပီး ယံုၾကည္မႈကို တည္ေဆာက္ၾကမွာလဲ။ ယံုၾကည္မႈကို အရင္သက္သက္ ပထမဆံုး တည္ေဆာက္လို႔ မရပါ။ တန္းတူရည္တူရိွေၾကာင္း သက္ေသျပဖို႔ အရင္ဆံုး လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ နာဂစ္ဖြဲ႔စည္းပံု ျပင္ဆင္ဖို႔ အားလံုးေသာ အင္အားစုေတြက တုိက္တြန္းေနျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီလုိအေျခအေနမ်ဳိးေတြၾကားမွာ ကိုပါႀကီးလို အျဖစ္အပ်က္မ်ဳိးေတြ၊ လက္ပံေတာင္းတခုလံုးနဲ႔ ေဒၚခင္ဝင္း ကိစၥမ်ဳိးေတြ၊ ကခ်င္ ဆရာမႏွစ္ဦးရဲ့ ေၾကကြဲဖြယ္ အျဖစ္ဆိုးေတြ၊ အိုးမဲ့အိမ္မဲေတြနဲ႔ ဘူဒိုဇာေတြ၊ ေတာင္ေပၚေဒသက တုိက္ပြဲေတြ၊ စစ္ေရွာင္ဒုကၡ သည္ေတြ၊ ကိုးကြယ္ရာဘာသာ ေျပာင္းလဲျခင္းဆုိင္ရာ ဥပေဒ အတည္ျပဳဖို႔ ႀကိဳးစားေနတာေတြ၊ အဲတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မဟုတ္သူမ်ားဖက္က စိုးရိမ္ထိတ္လန္႔ေနမႈေတြ၊ မြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရးကို မီးထိုးေပး ေနတာေတြ၊ တရုတ္ကုမၸဏီေတြ လုပ္ခ်င္သလိုလုပ္ေနတာေတြ၊ ႏုိင္ငံသားမျဖစ္ေသးသူေတြကို မဲေပးခြင့္ အခြင့္အေရး ေပးတာေတြ၊ ရုိင္းရုိင္းျပျပ စကားေျပာတဲ့ ဝန္ႀကီးေတြ၊ မျဖစ္ႏုိင္တာေတြ အဓိပၸါယ္မဲ့တာေတြကို အလုပ္ထင္ၿပီး ေျပာေနတဲ့ အမတ္ေတြ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမရတာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ ကုိင္ေတြေၾကာင့္လို႔ စြပ္စြဲတာမ်ဳိးေတြ၊ ဒါေတြအားလံုးဟာ ျမန္မာျပည္မွာ ေနာက္တခ်ီ အမ်ဳိးသားေရးၿပိဳကြဲဖို႔အတြက္ ေလာင္စာေတြ ျဖစ္ေနပါတယ္။

အခုလက္ရိွမွာလည္း ေက်ာင္းသားေတြက အမ်ဳိးသားပညာေရး ဥပေဒကို ျပင္ဆုိင္ဖို႔ လမ္းေလွ်ာက္ဆႏၵျပတယ္။ အစိုးရက ေဆြးေႏြးမယ္လို႔ ပထမကမ္းလွမ္းတယ္။ ဟုတ္မလိုလိုနဲ႔ တကယ္တန္း ေျပာၾကဆိုၾကေတာ့ ဝန္ႀကီးဦးေအာင္မင္းက ေက်ာင္းသားေတြ သပိတ္လွန္ဖို႔ပဲ ဖိေျပာေနတယ္။ ဘာမွ ေရေရရာရာလည္း မေဆြးေႏြးရေသးဘူး ဘာသေဘာ တူညီခ်က္မွလည္း အဖတ္မတင္ေသးခင္ ဘယ္သူက သပိတ္လွန္မွာလဲ။ ေက်ာင္းသားေတြဖက္က ေျပာထားၿပီးသားပါ။ သူတို႔အေနနဲ႔ အခုလို ဆႏၵျပေနတာဟာ အစိုးရျပဳတ္က်ေအာင္ လုပ္ေနတာမဟုတ္ဘူး။ ပညာေရးလြတ္လပ္ခြင့္ ပညာေရး အဆင့္အတန္း ျမင့္မားလာဖို႔ လုပ္ေနတာပါလို႔ အတိအလင္း ေျပာထားပါတယ္။ ဒီၾကားထဲမွာ ပညာေရးဝန္ႀကီးကလည္း ဥပေဒကိုေတာ့ျဖင့္ စမ္းသံုးၾကည့္ပါဦး ေနာင္မွာ လိုတိုးပိုေလွ်ာ့ လုပ္တာေပါ့ဆိုတဲ့ စကားမ်ဳိးေျပာေသးတယ္။

ဥပေဒတခုဟာ အစကထဲက မေကာင္းတဲ့ အခ်က္ေတြပါေနတာ လူတုိင္းသိထားၿပီးသားပါ။ မေကာင္းတဲ့ ဥပေဒကို စမ္းသံုးၾကည့္ပါဦးလို႔ ေျပာေနတာက မစြံတဲ့ပစၥည္းကို ေရာင္းလိုေဇာနဲ႔ ေျပာေနတဲ့ ကုန္တုိက္က အေရာင္းစာေရးမလို ျဖစ္ေနတယ္။

တကယ္တန္းေျပာရရင္ တခ်ိန္က အမ်ဳိးသားေရး ၿပိဳကြဲခဲ့ရလို႔ တုိင္းျပည္ဟာ ေအာက္တန္းေနာက္တန္းက်ခဲ့တယ္။ အဲဲဒါရဲ့ အက်ဳိးဆက္အျဖစ္ ပညာေရးလည္း သူမ်ားေနာက္မွာ ေရာက္ခဲ့ရတယ္။ အခုလို ဒီမိုကေရစီကို သြားေနၿပီ ေခတ္ေျပာင္း ေနၿပီဆိုတဲ့ ကာလမ်ဳိးမွာ ေအာက္တန္းက်ခဲ့ရတဲ့ ပညာေရးကို ျပန္လည္ဆယ္မဖို႔ ေက်ာင္းသားေတြ ႀကိဳးစားေနျခင္းဟာ သာဓုေခၚစရာ မဟုတ္ဘူးလား။ ဒါေပမဲ့ တေန႔ကပဲ ေက်ာင္းသားသပိတ္စစ္ေၾကာင္း အၾကမ္းဖက္ၿဖိဳခြဲ ခံလုိက္ရပါတယ္။ လက္နက္မဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပသူေတြေတာင္ အၾကမ္းဖက္ခံရမွေတာ့ က်န္တာကေတာ့ ေျပာေနဖို႔ေတာင္ မလိုေတာ့ပါ။ ခ်ဳပ္ေျပာရရင္ေတာ့ အစိုးရအေနနဲ႔ တရားမွ်တမႈကို မ်က္ကြယ္ျပဳၿပီး ဒီအတုိင္း ဆက္သြားေနလို႔ကေတာ့ ျမန္မာျပည္ဟာ ေနာက္ထပ္တႀကိမ္ အမ်ဳိးသားေရး ၿပိဳကြဲမႈကို ထပ္မံရင္ဆုိင္ရလိမ့္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။

ေဇာ္မင္း

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Friday, February 27, 2015

ဗမာဆိုသည္မွာ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမး (၃) -- နိဂံုး

နန္ ေစာတုိက္တာေၾကာင့္ ပ်ဴေတြပ်က္သုန္းကုန္လို႔ မန္အရုိင္းမ်ဳိးေတြ ဝင္လာၿပီး ပုဂံကိုတည္ေထာင္ ေနာက္ပုိင္းက်မွ မန္ကေနတဆင့္ ျမန္မာျဖစ္လာတယ္ဆိုရင္ ဒါကို အိမ္နီးခ်င္းျဖစ္တဲ့ ရခုိင္ဘုရင္ေတြ မသိဘဲေနမွာ မဟုတ္ပါ။ တရုတ္ေတြ လည္း မသိဘဲေနမွာ မဟုတ္ပါ။ သိတယ္ဆိုတာကလည္း ဟုိဖက္ဒီဖက္ စစ္တုိက္ရင္တုိက္ မတုိက္တဲ့ အခါမ်ဳိးမွာလည္း ေရာင္းဝယ္ ေဖာက္ကား သြားလာေနက်တာကိုး။ လုစ္ေျပာသလို ေအဒီ ၈၃၂ မွာ ပ်ဴေတြ မပ်က္စီးဘဲ အင္အား ေကာင္းေကာင္းနဲ႔ ဆက္လက္တည္ရိွခဲ့တယ္ ဆိုတာကိုလည္း ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က သက္ေသ ျပႏုိင္ခဲ့ ပါတယ္။ ေနာက္ ပ်ဴ ဆိုတာ လုစ္ေျပာသလို လူမ်ဳိးသတ္သတ္ ဗမာနဲ႔မတူ ၊ ဗမာ ျမန္မာ ဆိုတာ ယူနန္နယ္က မန္အရုိင္း ေတြကေန ဆင္းသက္ လာတာသာျဖစ္တယ္ ဆိုတာဟာလည္း တကယ္တန္း မွာေတာ့ လုစ္ ခုိင္ခုိင္လံုလံု သက္ေသမျပႏုိင္ခဲ့ဘူး ဆိုတာကို ဒီစာအုပ္ ႏွစ္အုပ္မွာ ေတြ႔ရ ပါတယ္။ ျဗဟၼာ၊ ျဗမၼာ၊ ျမမၼာ၊ ဗမာ၊ ျမန္မာ အသံုးနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ရွင္မဟာသီလဝံသနဲ႔ ဒုတိယ ေက်ာ္ေအာင္ စံထားဆရာေတာ္တို႔ဟာ စာေရးတုိင္း ျမန္မာကို ျမမၼာလို႔ စာလံုးေပါင္းေရးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေရွးမူကို ထိမ္းသိမ္းတဲ့ သေဘာလို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။

ေနာက္တခု စိတ္ဝင္စားဖို႔ေကာင္းတာက ျမေစတီေက်ာက္စာပါ။ အဲဒီ ျမေစတီေက်ာက္စာကိုလည္း လုစ္က ဗမာစာနဲ႔ မတူတဲ့ ပ်ဴစာလို႔ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ဆရာလုစ္ေကာ ဆရာဗလက္ဒင္ပါ အဓိပၸါယ္ မေဖာ္ႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။ က်ေနာ္ ဝါက် တခုႏွစ္ခုေလာက္ ဦးဘုန္းတင့္ေက်ာ္ စာအုပ္ထဲမွာ ပါတဲ့အတုိင္း ဥပမာအေနနဲ႔ ထည့္ေရးလုိက္ပါတယ္။ ဖတ္ၾကည့္လိုက္ တာနဲ႔ ဒီ ဘာသာစကား အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ သဒၵါဟာ ဘယ္လိုဆင္းသက္ သြားလာတယ္ ဘယ္သူေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္ ဆိုတာ ရွင္းရွင္းႀကီး ျမင္ရပါတယ္။

ယံ    တိ ံၿပိး        ရိမဓနဗူ   ဥ   မိ   ဗိ ံး  သိ ံး
ယင္း တုိင္းျပည္   ရိမဒၵနပူရ္ ဟု မည္ ဗိမ့္ သည္


ဗူဓ     အရီေမေဒယ   ဒံဗး
ဗုဒၶ     အရိေမေတယ် ထံပါး


ေနာက္ထပ္လည္း ရိွပါေသးတယ္။ ဥပမာ
ရြာ ကို ေရာ လုိ႔ေက်ာက္စာမွာ ထိုးထားတယ္
သား ကို သး လို႔ထိုးတယ္။ မယား ကို မယး လို႔ထိုးတယ္။ ေက်းဇူး ကိုေတာ့ ေက်းေဇာ တဲ့။


တကယ္ေတာ့ ဒီဟာေတြဟာ ပ်ဴစာျဖစ္သလို ေရွးေဟာင္း ဗမာစာ၊ ျမန္မာစာလို႔ ေျပာရမွာပါပဲ။ ဆရာႀကီး လုစ္တို႔ ဆရာႀကီး ဗလက္ဒင္ တို႔ မေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ခဲ့တာေၾကာင့္ ဗမာနဲ႔ မတူတဲ့ ပ်ဴစာ (သို႔မဟုတ္) ယာယီပ်ဴစာ လို႔ သမုတ္ခံရ တာေပါ့။ အဲဒီေခတ္ ႏွစ္ေပါင္း ေထာင္ေက်ာ္က စာလံုးေတြဟာ အခုေခတ္လို အဝုိင္းေတြမဟုတ္ဘဲ အခြ်န္ေတြ၊ အေကြးေတြ၊ အေမာက္ေတြ၊ အျပတ္အေတာက္ေတြ၊ အတုိေကာက္သေဘာေတြ မ်ားလြန္းေတာ့ မ်က္စိလည္မယ္ ဆိုလည္း လည္ေလာက္ ပါတယ္။ တခ်ဳိ႔ ေနရာေတြမွာ ဝ ကို ဝ လို မေတြ႔ရပဲ ဂ ဆန္ဆန္ ဗ ဆန္ဆန္မ်ဳိး ထြင္းထားတာ လည္း ရိွပါေသးတယ္။ ည လား၊ သ လား၊ လ လား၊ တ လား၊ ယ လား၊ ဇ လား စသျဖင့္ အခုေခတ္အျမင္နဲ႔ ကြဲကြဲ ျပားျပား သိႏုိင္ဖို႔ ခက္ခဲတာကို ေရွးေက်ာက္စာေတြမွာ ေတြ႔ရ ျပန္ပါတယ္။ ဇ အကၡရာ ဆိုရင္ ဘယ္လိုပံုစံတုန္းဆိုေတာ့ အဂၤလိပ္စာလံုးအႀကီး အီး ႏ နဲ႔ခပ္ဆင္ဆင္ေတာင္ တူေနပါေသးတယ္။ ေနာက္ ေခတ္ျခင္းအတူတူ ႏွစ္ခ်င္းအတူတူ ၿမိဳ႔ခ်င္းအတူတူ ေက်ာက္စာေရးထိုး ရာမွာေတာင္ စာလံုးပံုစံေတြဟာ တခ်ပ္နဲ႔တခ်ပ္ ကြာဟ ေနတာေတြလည္း ေတြ႔ရ ျပန္တယ္။

ေရွးေက်ာက္စာေတြ စိတ္ဝင္စားဖို႔ အေတာ္ေကာင္းပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ေက်ာက္စာကို ဖင္ၿမဲၿမဲထုိင္ၿပီး ဇြဲေကာင္းေကာင္းနဲ႔ ေလ့လာမွသာ ပိုေကာင္းပါလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္တို႔က ကိုယ္သိလိုတာကိုသိဖို႔ ဖတ္တာေလာက္ဆိုေတာ့ တလံုးစႏွစ္လံုးစ ေလာက္ပဲ ေလက်ယ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဒီထက္ပိုမသိႏုိင္ပါဘူး။ ေနာက္လူငယ္ေတြ ေလ့လာေစခ်င္ပါတယ္။ ကိုယ့္ႏုိင္ငံ ျဖစ္တည္လာတဲ့ သမုိင္းကို အမွန္အတုိင္း သိေစခ်င္တာပါ။ အဲသလိုပဲ ဗမာျပည္က တျခားေသာ တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိး ေတြရဲ့ သမုိင္းကိုလည္း ဆက္စပ္ေလ့လာ တုိက္ဆုိင္သြားမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ပိုစံုၿပီး ပိုေကာင္းတာေပါ့။ ျဖစ္ခ်င္တာကို ေတာင့္တတဲ့ သေဘာပါ။ ပညာေရး သားေလွ်ာေနတဲ့ ဒီလိုေခတ္မ်ဳိးမွာ လူငယ္ေတြ ဒါမ်ဳိးေတြ ဝါသနာပါမပါ ဆိုတာ ကေတာ့ မေျပာတတ္ပါ။

ျမန္မာအစေက်ာက္ဆည္က အယူအဆမွာ ပါေမာကၡလုစ္ကေတာ့ အဓိက ဇတ္ေကာင္ပါ။ သူ ထိမ္ခ်န္သြားတာေတြ မနည္းပါဘူး။ အပိုေဆာင္းေတြ အသစ္ထြင္ ထည့္သြင္းသြားတာလည္း အမ်ားႀကီးပါပဲ။ အဲဒီေခတ္ ၁၉၃၁ ကေန ၁၉၅၇ အတြင္း သူလုပ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာအစေက်ာက္ဆည္က ကိစၥကို ဟိုတုန္းက တခ်ဳိ႔ေသာ ျမန္မာပညာရွင္ေတြအေနနဲ႔ သူ႔ အရိွန္အဝါ ၾသဇာက ႀကီးလြန္း တာေၾကာင့္ မေခ်ပႏုိင္ခဲ့တာလည္း ပါပါလိမ့္မယ္။ ကတယ္တန္း ပုဂံပ်က္တာ မြန္ဂို တာတာေတြ ဝင္တုိက္တဲ့ တရုတ္ေျပးမင္း နရသီဟပေတ့ လက္ထက္မွပါ။ ဒါေတာင္ ပုဂံပ်က္ၿပီး ပုဂံမင္းဆက္ျပတ္ သြားေပမယ့္ ပ်ဴဗမာ၊ ပ်ဴျမန္မာေတြရဲ့ စာေပ၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ကိုးကြယ္ရာဘာသာ ေပ်ာက္မသြားခဲ့ပါ။ တခ်ိန္မွာ ျပန္လည္ထြန္းေတာက္ လာတာပါပဲ။

ဒါေၾကာင့္ ေအဒီ ၉ ရာစုအတြင္းမွာ နန္ေစာရန္ေၾကာင့္ ပ်ဴေတြပ်က္သံုးၿပီး လူဦးေရနည္းတဲ့ မန္အရုိင္းေတြ လစ္လပ္ေနတဲ့ ေျမျပန္႔လြင္ျပင္ကို ေက်ာက္ဆည္ကတဆင့္ ဝင္ေရာက္လာၿပီးမွ ဗမာျမန္မာဆိုတာ စတင္ျဖစ္လာခဲ့တယ္ အဲဒီေရွ႔တုန္းက ဗမာ- ျမန္မာဆိုတာ မရိွဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ ဘယ္လိုမွ မခုိင္လံုေၾကာင္းပါ။ ဒါ့အျပင္ ဆရာလုစ္ဟာ ၁၉၆၁ ခုႏွစ္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံက ေကာ္နဲယ္ တကၠသိုလ္နဲ႔ အဲဒီအေၾကာင္း ဆက္ဆံေျပာဆိုတဲ့ အခါမွာ သူကိုးကားခဲ့တဲ့ ၁၈ ရာစု ေနာက္ျပန္ေရး မိတၱဴပြား တရုတ္မန္ရႈမွတ္တမ္းကို ၿပီးျပည့္စံုတယ္လို႔ မယူဆေၾကာင္း၊ ေဆာင္ရြက္လက္စ ေရးလက္စ စာတန္းတေစာင္ထက္ မပိုေၾကာင္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာျပည္မွာ သူေနထုိင္စဥ္အတြင္း ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္က အယူအဆသစ္ စာတမ္းေရးတုန္း ကေတာ့ မန္ရႈမွတ္တမ္းကို အဓိကထား ကုိင္ဆြဲပြဲထုတ္ခဲ့ပါတယ္။

ဆရာလုစ္ရဲ့ ျမန္မာအစေက်ာက္ဆည္က အယူအဆကို ပယ္ခ်ေပမယ့္ တျခားေသာ ျမန္မာ့သမုိင္းဆုိင္ရာ သုေတသန လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ကေတာ့ ေက်းဇူးတင္ဖို႔ ရိွပါတယ္။ ဆရာႀကီးေဒါက္တာသန္းထြန္းက သမုိင္းသင္တာ မအေအာင္လို႔ ဆိုၿပီး ရွင္းရွင္းဘြင္းဘြင္းပဲ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သမုိင္းမွတ္တမ္းမ်ားကုိယ္တုိင္ မွားေနရင္ ျပႆနာရိွတယ္ ဆိုတာကို ျမင္ႏုိင္ပါတယ္။ လူဆိုတာက ကုိယ္ဘယ္ကလာတယ္ ဆိုတာကို သိခ်င္တဲ့ သဘာဝရိွပါတယ္။ ကုိယ့္ရဲ့ ဘိုးေဘးေတြက ဘယ္သူ ေတြလဲဆိုတာ သိခ်င္ပါတယ္။ ဒါေတြဟာသမုိင္းျဖစ္စဥ္ေတြပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဗမာမွန္ရင္ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမးေတြလုိ႔ တင္ျပရင္း ေရွးျမန္မာပညာရိွမ်ား၊ ႏုိင္ငံျခားပညာရွင္မ်ား၊ သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္နဲ႔ က်ေနာ့္အယူအဆကို ျပန္လည္ ေခ်ပ၊ လမ္းတည့္ေပးခဲ့တဲ့ ကဗ်ာဆရာ ကိုတင္သစ္ တို႔ကိုလည္း ေက်းဇူးတင္ပါေၾကာင္း ေျပာလိုပါတယ္။

ေဇာ္မင္း
၂ဝ ရက္၊ ေဖေဖၚဝါရီလ၊ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Thursday, February 26, 2015

ဗမာ ဆိုသည္မွာ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမး (၂)

ၾကား ထဲမွာ ျဖတ္ေျပာရရင္ ျမန္မာပညာရွင္ ဆရာႀကီး ဦးဖိုးလတ္ဟာ ဟိုတုန္းက ယူနန္ျပည္နယ္က တရုတ္သမုိင္း ပညာရွင္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ၿပီး ေဆြးေႏြးခဲ့ရဘူးပါတယ္။ အဲဒီ တရုတ္သမုိင္းပညာရွင္မ်ား အဆိုအရ ေရွးေခတ္တုန္းက ယူနန္နယ္မွာ ေလာေလာ၊ ပုိင္ စတဲ့ တိဗက္ဗမာ အုပ္စုဝင္ေတြလည္း ေနထုိင္ဖူးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ နန္ေစာ သည္ ပင္လွ်င္ ရွမ္းမ်ဳိးႏြယ္ မဟုတ္ဘဲ တိဗက္ဗမာ အႏြယ္ဝင္ေတြလို႔ တရုတ္သမုိင္းဆရာမ်ားက ေျပာပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ တသက္လံုး သိလာခဲ့တာက နန္ေစာ ဆိုတာ ရွမ္းဆက္ေတြလို႔ပဲ သိခဲ့တာကိုး။ ေရွးတုန္းက တိဗက္ေတြနဲ႔ နန္ေစာေတြ ေပါင္းၿပီး တရုတ္ပုိင္နက္ထဲက နယ္ေတြကို လစ္ရင္လစ္သလို တုိက္ခုိက္လုယက္ၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တရုတ္မွတ္တမ္း ေတြမွာ တိဗက္ေတြကို စစ္တုိက္ ေကာင္းတယ္လို႔ ေရးထားပါတယ္။

ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ အဆိုအရ ပ်ဴဆိုတာ သတ္သတ္၊ ဗမာနဲ႔မတူဘူး။ ပ်ဴေတြပ်က္သြားခါမွ မန္လူမ်ဳိး ျမင္းစီးလူရုိင္းေတြ ေက်ာက္ဆည္နယ္ထဲကို ယူနန္ကေန ထိုးဝင္လာၿပီး ၿမိဳ႔ရြာတည္တယ္။ ေနာက္ ပထမျမန္မာႏုိင္ငံ တည္ေထာင္တဲ့ အေနာ္ရထာ ဆိုတာ ပ်ဴမဟုတ္ေတာ့ဘူး မန္လူမ်ဳိးအဆက္ေတြ ေနာက္ေတာ့ ျမန္မာလို႔ ေခၚၾကတယ္ စသျဖင့္ လုစ္က ေက်ာက္ဆည္စာတမ္းမွာ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ အဆိုအရ ဘယ္တရုတ္မွတ္တမ္းမွာမွ မန္ေတြ ယူနန္နယ္ ကေန ေျပာင္းေရႊ႔သြားတယ္၊ ပ်ဴေတြရဲ့ေဒသေဟာင္း ေက်ာက္ဆည္ကိုေရာက္တယ္၊ ေနာက္ျမန္မာဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္လို႔ ေဖာ္ျပမထားဘူး။ မွတ္တမ္း တင္မထားပါဘူး။ လုစ္ကိုယ္တုိင္ အဓိကထား ကုိးကားတဲ့ မန္ရႈမွတ္တမ္း မွာလည္း မန္ေတြဟာ နန္ေစာ လက္ေအာက္ခံ ေတြဆိုတာ တရုတ္ေတြကုိယ္တုိင္ သိထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ မန္ေတြ ေက်ာက္ဆည္ ေရာက္လို႔ ျမန္မာ ျဖစ္သြားတယ္ဆိုတာ မန္ရႈမွတ္တမ္း ကိုယ္၌သည္ပင္လ်င္ ေဖာ္ျပထားျခင္း မရိွပါဘူး။

ေနာက္တခ်က္က ပါေမာကၡလုစ္ေျပာသလို ဗမာေတြဟာ အေနာ္ရထာေခတ္ ေရာက္မွ မြန္ေတြဆီက စာေရးျခင္း အတတ္နဲ႔ ေထရဝါဒ ဗုဒၾၶြဘာသာကို ရခဲ့တယ္ ဆိုတာကိုလည္း ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က အေထာက္အထားမ်ားနဲ႔ ျငင္းပါတယ္။ သထံုကို အေနာ္ရထာတိုက္ၿပီး ပိဋိကတ္သံုးပံု ပင့္ေဆာင္တယ္ ဆိုတဲ့ ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေခတ္ၿပိဳင္အေထာက္အထား အတိအက် ရွာမေတြ႔ဘူး ဆိုတာကိုလည္း သူ႔စာအုပ္မွာ ရွင္းျပထားပါတယ္။ ေတြ႔ရိွရေလာက္ အေထာက္အထားမ်ားအရ သထံုကို ဂြ်မ္းစစ္သည္ ေခၚ ကြ်မ္းစစ္သည္ ေခၚ ခမာေတြ (ကေန႔ ကမ္ေဘာဒီးယားေတြ) ဝင္တုိက္လို႔ သထံုဘုရင္ မႏူဟာ ပဲခူးကို ေရွာင္တယ္။ တခါ ပဲခူးအထိ ခမာေတြ လုိက္တုိက္လို႔ ပဲခူးပ်က္ၿပီး ပုဂံအထိ တက္ၿပီး ခိုလံႈရတယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။
ပ်ဴစာလို႔ေခၚတဲ့ ေရွးေဟာင္းဗမာစာ အေရးအသားနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သူ႔စာအုပ္ထဲမွာ ေဖာ္ျပထားတဲ့ ေအဒီ ၄ ရာစု ပ်ဴၿမိဳ႔ေဟာင္း ဟန္လင္းၿမိဳ႔ေတြ႔ ေက်ာက္စာတခုမွာ အခုလို ေရးထိုးထားပါတယ္။ ဟန္လင္းၿမိဳ႔ေဟာင္းဟာ ေရႊဘိုၿမိဳ႔နဲ႔ မလွမ္းမကမ္းမွာ ရိွပါတယ္။

ဗံး ဒဝိ ံတိ ံမိႅ ံ ဥ သး ႏၢဳေကၷာ ဥ ပိႅ ဗံး တုဗဟိ ဥ တု ယံ

ေရွးပ်ဴစာလို႔ ေျပာႏုိင္သလို ေရွးက်လွတဲ့ ဗမာစာ လို႔လည္း ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ အဓိပၸါယ္ကေတာ့

ျမတ္ေသာ ဒဝိန္တိန္ၿမိန္ ၏ သား နဂုကေနာ ၏ ေ ျမး ျမတ္ေသာ တုဗဟိ ၏ တိုက္ (သခၤ်ဳိင္းတုိက္) ေလ
ဒါက ေအဒီ ၄ ရာစု တုန္းက ပ်ဴစာလို႔ ေျပာေနတဲ့ အေရးအသား အခုေခတ္ ႏွစ္ေပါင္း ၁၆ဝဝ ေက်ာ္ၾကာၿပီးမွ တည္ရိွေနတဲ့ ျမန္မာစကားနဲ႔ သဒၵါလည္းတူတယ္ စကားလံုး အသံုးအႏႈန္းလည္း တခ်ဳိ႔တူေနပါတယ္။

ဗံး ဆိုတာကေတာ့ ျမတ္ေသာ သို႔မဟုတ္ ဘုန္းႀကီးေသာ သို႔မဟုတ္ မင္းႀကီး လို႔ ဆိုပါတယ္။ တိဗက္စကားမွာေတာ့ တဗင္း ဆိုတာ ဘုရင္၊ မင္းကို ဆိုလိုတာပါတဲ့။ အဲဒီကေန ဆင္းသက္ေျပာင္းလဲတယ္လို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီစာတန္းမွာ ပါေနတဲ့ နာမည္ေတြကေတာ့ အဲဒီေခတ္ ဘုရင္မ်ဳိးဘုရင္ႏြယ္ေတြ ယူသံုးတဲ့ သကၠတ အမည္ေတြပါ။ နႏၵသူတို႔၊ သီဟသူရတို႔ နရပတိစည္သူ စသျဖင့္ ေနာက္ပုိင္းဗမာဘုရင္ေတြ ယူသံုးတဲ့ သေဘာမ်ဳိးနဲ႔တူပါတယ္။ ဥ ကေတာ့ အိ၊ ဤ၊ ၏၊ အာ၊ အား၊ ဟု ဆိုတဲ့ အေနနဲ႔ သံုးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲဒီ ေရွးေက်ာက္စာမွာပါတဲ့ စာလံုးပုံုစံေတြက အခြ်န္အတက္ေတြ အေကြးအေကာက္ေတြ စသျဖင့္ ပါေနေတာ့ အခုေခတ္ ျမန္မာစာ စာလံုးအဝိုင္းပံုနဲ႔ေတာ့ အေတာ္ႀကီးကိုကြာပါတယ္။ အခု က်ေနာ္အထက္မွာ ေရးျပထားသလို အတိအက် စာလံုးဝုိင္း သက္သက္ေတြ မဟုတ္ပါ။ ေက်ာက္စာကြ်မ္းက်င္သူ တဦးဦး က ဦးေဆာင္ၿပီး ရွင္းမျပဘူးဆိုရင္ သာမန္လူေတြ နားလည္ဖို႔ ခက္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ကြ်မ္းက်င္သူမ်ား အကူအညီနဲ႔ ႏွစ္ေပါင္း ၁၆ဝဝ ေက်ာ္ခဲ့ၿပီ ဆိုေပမယ့္ သဲလြန္စ ေကာက္ယူႏုိင္တာကို ျမင္ရပါတယ္။

အဲတာမ်ဳိးကို ဆရာလုစ္တို႔၊ ဆရာဗလက္ဒင္တို႔ မလုပ္ႏုိင္ခဲ့ပါ။ ဥပမာ စာလံုး တလံုးစီ ဒါက က ျဖစ္မယ္၊ ဒါဟာ သ ျဖစ္မယ္ ေဖာ္တာေလာက္ကလြဲလို႔။ ေနာက္ အဲဒီ ေခတ္ေတြတုန္းက ေက်ာက္စာထိုးရင္ ျမန္မာစာ သာမက ပါဠိစာေတြ အသံုးေတြ ကလည္း အေတာ္မ်ားမ်ားႀကီးကို ေရာေႏွာပါေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ပါဠိစကားကိုလည္း နားလည္ဖို႔ လိုသလို ေရွးတုန္းက တိဗက္စကား အသံုးအႏႈံးကိုလည္း နားလည္ကြ်မ္းက်င္ဖို႔ လိုပါေသးတယ္။ ဘာေၾကာင့္တုန္းဆိုေတာ့ ကိုယ္ေတြက တိဗက္ ကေန ဆင္းသက္ လာခဲ့တာ ျဖစ္လို႔ပါ။

ေနာက္ ေရွးအသံုးအႏႈန္းမ်ားကိုလည္း သိဖို႔လိုပါတယ္။ ဥပမာ ေျမးကို အဲသည္ေခတ္က ေျမးလို႔ မေရးဘဲ ပိႅ လို႔ ေရးတာမ်ဳိး။ ေလ ကို ေလလို႔ မေရးဘဲ ယံ လို႔ေရးတာမ်ဳိးေတြကို ႏုိင္ငံျခားသားပညာရွင္ေတြ ေဖာ္ဖို႔ ခက္ပါလိမ့္မယ္။ သား ဆိုတဲ့ အသံုးကိုေတာ့ သး လို႔ေရးတာေၾကာင့္ သိလြယ္ပါတယ္။ တု ကိုေတာ့ တုိက္ သို႔မဟုတ္ သခၤ်ဳိင္းတုိက္လို႔ ေဖာ္ျပ ပါတယ္။ စကားလံုးေတြ ေရႊ႔လ်ားလာတာ စိတ္ဝင္စားဖို႔ ေကာင္းပါတယ္။ ပုဂံေခတ္ေက်ာက္စာ တခုမွာ ပါတဲ့ ရြာသစ္တခု ရဲ့ နာမည္ဟာ တေပည္လွ်င္ ဆိုတဲ့ စာလံုးေပါင္းအမည္နဲ႔ ေရးထိုးထားတယ္။ အဲဒီရြာကို အခုေခတ္မွာ ဒီပဲရင္း လို႔ စာလံုးေပါင္းပါတယ္။ အေတာ္ေလးကြာသြားပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ ၂ဝဝ၃ တုန္းက အတုိက္ခိုက္ခံရတဲ့ ေနရာပါ။ အထက္အညာ အရပ္မွာ ဒီပဲရင္းရြာကို စကားေျပာရင္ ဒဗရင္း လို႔ပဲ အခုအထိ အသံထြက္ေန တုန္းပါ။ ဥပမာ ေနာက္တခုေလာက္ ေျပာ ရရင္ အခု အခ်ိန္အထိ ကမ္းနီ ရြာကို ဂနီ၊ ဂဏီ၊ ဃဏီ ဆိုတဲ့အသံမ်ဳိး အသံထြက္ပါတယ္။ 


ေနာက္တခုေလာက္ ျဖတ္ေျပာရရင္ ဆရာႀကီး သခင္ကုိယ္ေတာ္မိႈင္း ေျပာခဲ့ဘူးတာတခု ဖတ္ဖူးပါတယ္။ အဲတာကေတာ့ အလြန္ေရွးက်တဲ့ ကာလတုန္းက ေရွးဗမာေတြဟာ ေရ ကို ေရ လို႔ မေခၚပါဘူးတဲ့။ ဘယ္လိုေခၚသလဲဆိုေတာ့ တံ လို႔ ေခၚေၾကာင္း ေျပာျပဖူးပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ဗမာစကားမွာ ရိွေနတဲ့ တံတား၊ တံေလွ်ာက္၊ တံေထြး၊ တံလွ်ပ္၊ သက္တံ(တန္႔) စတဲ့ စကားလံုးေတြကို ၾကည့္ရင္ သိႏုိင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေရနဲ႔ပတ္သက္ေနတာကို ဆိုလိုတာပါ။
ဆက္ေျပာရရင္ ပ်ဴနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေအဒီ ၈ဝ၅ ခု ထန္မင္းဆက္ တရုတ္သံအဖြဲ႔ မွတ္တမ္းမွာ တမၸဝတီ လို႔ေခၚတဲ့ တတိယ ပုဂံေနျပည္ေတာ္ အေၾကာင္း အခုလို မွတ္တမ္း တင္ထားပါတယ္။ ၿမိဳ႔ရိုးဟာ ေလးေထာင့္မဟုတ္ဘဲ အဝုိင္းပံုျဖစ္တယ္။ အနီ၊ အျပာ၊ အဝါ၊ အညိဳ၊ ပန္းေရာင္၊ အစိမ္းေရာင္ စဥ္႔အုတ္မ်ားနဲ႔ ၿမိဳ႔ရိုးကို လွပစြာ တည္ေဆာက္ထားတယ္။ က်ဳံးပတ္လည္ ရိွတယ္။ က်ဳံးအျပင္ကေန တပတ္ပတ္မယ္ဆိုရင္ မနက္ကေန ညေနအထိ လမ္းေလွ်ာက္ရတဲ့ ၿမိဳ႔ႀကီးလို႔ ဆိုထားပါတယ္။ ပုဂံၿမိဳ႔ေဟာင္း ဧရိယာထဲမွာ ေရွးေဟာင္းစဥ့္ဖိုပ်က္ေတြ ရိွေနေသးတာကို ဓာတ္ပံုအေထာက္မ်ားနဲ႔ ေတြ႔ရပါတယ္။ ေနာက္ တမၸဝတီမွာ ဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း ေက်ာင္းေပါင္း ၁ဝဝ ေက်ာ္ ရိွတယ္လို႔ မွတ္တမ္း တင္ပါတယ္။

အဲသလိုဆိုေတာ့ အေနာ္ရထာလက္ထက္ ေအဒီ ၁ဝ၄၄ က်မွ မြန္ေတြဆီက စာရတယ္၊ သာသနာရတယ္ဆိုတာ မွန္ကန္ပါ့ မလား။ ႏွစ္ေပါင္း ၂၄ဝ ႏွစ္ေလာက္ ကြာေနပါတယ္။ ဟန္လင္းၿမိဳ႔ေဟာင္းေတြ႔ ေက်ာက္စာအရဆိုရင္ပဲ ပ်ဴစာေခၚ ေရွးေဟာင္း ဗမာစာ အသံုးျပဳေနတာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၆ဝဝ ေလာက္ ရိွေနပါၿပီ။ ဆရာလုစ္က ေျပာထားပါေသးတယ္။ တမၸဝတီ တတိယ ပုဂံျပည္ဆိုတာ မရိွဘူး။ ယံုတမ္းစကားသာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဦးကုလားနဲ႔ မွန္နန္းမွာ အဲတာေတြ ပါေနေတာ့ ဒါကို ပါးစပ္ရာဇဝင္ ျဖစ္ေနလို႔ မကိုးကားထုိက္ဘူးလို႔ ဆိုျပန္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္ ထန္မင္းဆက္ မွတ္တမ္း က ရိွတယ္လို႔ ေျပာထားေတာ့ ပါေမာကၡလုစ္ ေျပာတာက လြဲမေနေပဘူးလား။ ေနာက္ တရုတ္မွတ္တမ္းအရ ပ်ဴတို႔ တုိင္းျပည္ကို ျဗဟၼာျပည္၊ ဗရမၼာျပည္၊ ပ်ဴ ဆိုတဲ့ အမည္သံုးမ်ဳိးတြင္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ေနာက္တခုက သီရိေခတၱရာ ေခၚ သေရေခတၱရာ ဆိုတဲ့ ကေန႔ေခတ္ ျပည္ၿမိဳ႔အေၾကာင္းပါ။ သေရေခတၱရာ ပ်ဴၿမိဳ႔ေဟာင္း မွာ ဘာေတြ႔တုန္းဆိုေတာ့ ေအဒီ ၂ ေအဒီ ၃ ရာစု ေက်ာက္စာတခုပါ။ သီဟဝိၾကမမင္းရဲ့ ေက်ာက္အရိုးအုိး ေက်ာက္စာပါ။ ဖတ္လို႔လြယ္တဲ့ စာတန္းတခုႏွစ္ခုကို ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ စာအုပ္ထဲကအတုိင္း တင္ျပပါတယ္။

သီဟဝိၾကမ                ဗံး   သိ   နး
သီဟဝိၾကမ               မင္း ေသ ႏွစ္

တၵးဗံး                              ဥ                   ရုေကႅး         ယံ
ထိပ္တင္မင္း (ေတာ္ဘုရား)  ၏                 ရုပ္ႂကြင္း        ေလ
 

ဆိုေတာ့ ေရွးပ်ဴ ေရွးဗမာစာ အေရးအသားဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၁၆ဝဝ၊ ၁၇ဝဝ ကတည္းက စေနၿပီလို႔ေတာင္ အၾကမ္းဖ်ဥ္းေျပာႏုိင္ပါေသးတယ္။

လုစ္ရဲ့ ေက်ာက္ဆည္စာတန္းမွာ ပ်ဴတို႔တုိင္းျပည္ ေအဒီ ၈၃၂ ခုမွာ နန္ေစာတုိက္လို႔ အၿပီးတုိင္ပ်က္၊ နန္ေစာ လက္ေအာက္ခံ မန္လူရုိင္းေတြ ေအဒီ ၈၃၅ ေလာက္မွာ ျမင္းစီးဝင္လာၾက ေက်ာက္ဆည္ကိုေရာက္ ေအဒီ ၈၅ဝ ေလာက္မွာ အေျခတက် ျဖစ္ဟန္ရိွ။ ေနာက္ ပုဂံျပည္ႀကီးတည္၊ အေနာ္ရထာလက္ထက္မွာ မြန္ေတြဆီက စာနဲ႔ ဗုဒၶဘာသာကိုရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ မန္ရႈမွတ္တမ္း အရသည္ပင္လွ်င္ မန္အရုိင္း ေတြဟာ နန္ေစာလက္ေအာက္မွာ ေအဒီ ၈၆၄ အထိ အမႈထမ္း ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ ေအဒီ ၈၆၂-၈၆၃ အန္နမ္ (ဟႏိြဳင္) ကို သူတို႔သခင္ နန္ေစာနဲ႔အတူ တုိက္ေနရင္း အလုပ္ရႈပ္ေနမွာပါ။ ပ်ဥ္ျပားမင္း စတုတၳပုဂံကို တည္တဲ့ အခ်ိန္က ေအဒီ ၈၄၉။ ဆိုေတာ့ကာ ပ်ဥ္ျပားမင္း နန္းတည္တာက နန္ေစာ ဟႏိြဳင္သြားတုိက္တဲ့ႏွစ္ထက္ ၁၃ ႏွစ္ေစာေနတယ္။ လုစ္ေျပာတာေတြမွာ အျဖစ္အပ်က္ေတြၾကား ခုႏွစ္ေတြ ေရွ႔ေနာက္မညီဘူးဆိုတာ ေတြ႔ရပါတယ္။

နန္ေစာ လက္ေအာက္မွာ မန္ကဲ့သို႔ အရုိင္းမ်ဳိးႏြယ္ေတြ စစ္ေကာက္ရင္ လုိက္သြားၿပီး စစ္တုိက္ရပါတယ္။ မန္အရုိင္းမ်ဳိးေတြ ေနထုိင္တဲ့ ေဒသအက်ယ္အဝန္းဟာ စတုရန္းမုိင္ ၄ဝ ေလာက္ပဲ ရိွပါတယ္။ တရုတ္မွတ္တမ္းမ်ားအရ နန္ေစာ စစ္ေကာက္ရင္ စစ္သား သံုးေထာင္ ေလးေထာင္ထက္ ပိုၿပီးမပို႔ႏုိင္ပါ။ ပ်ဴလူမ်ဳိးေတြ အလံုးအရင္းလိုက္ ေနထုိင္တဲ့ အရပ္ဟာ က်ယ္ေျပာ ပါတယ္။ စတုရန္းမုိင္ ၁ဝဝဝဝဝ တသိန္းေလာက္ ရိွပါတယ္။ အေနာ္ရထာမတုိင္ခင္ အေတာ္ ေစာေစာပုိင္း တရုတ္မွတ္တမ္း မ်ားအရ ေရွးပ်ဴႏုိင္ငံမွာ ခံတပ္ၿမိဳ႔ ၉ ၿမိဳ႔၊ ေစ်းၿမိဳ႔ ၃၂ ၿမိဳ႔၊ လက္ေအာက္ခံ ေက်းရြာအမ်ား အျပားနဲ႔ ၾသဇာခံ တုိင္းရင္းသား အုပ္စုဝင္ေဒသမ်ား ရိွေနပါတယ္။ အေနာ္ရထာ လက္ထက္မွာေတာ့ ပုဂံဟာ အင္ပုိင္ယာ သေဘာမ်ဳိး ျဖစ္လာေတာ့ ပိုၿပီး က်ယ္ျပန္႔ လာပါတယ္။

အေရွ႔ဖက္အက်ဆံုး ခံတပ္ၿမိဳ႔က ကေန႔ သီေပါၿမိဳ႔နားမွာ ရိွပါတယ္။ ေတာင္ဖက္ အက်ဆံုး ခံတပ္ၿမိဳ႔က မုတၱမမွာ ရိွပါတယ္။ ေျမာက္ဖက္အက်ဆံုး ခံတပ္က ေကာင္းစင္မွာ (ဗန္းေမာ္နားမွာ) ရိွပါတယ္။ တရုတ္မွတ္တမ္းမ်ားအရ မန္ေတြရဲ့ အရွင္သခင္ နန္ေစာမ်ား သည္ပင္လွ်င္ ယူနန္နယ္နဲ႔ ထိစပ္ေနတဲ့ ပ်ဴနယ္စပ္ေက်းရြာမ်ားကို လစ္ရင္လစ္သလို လုယက္ တုိက္ခုိက္ တာကလြဲလို႔ ပ်ဴၿမိဳ႔ တၿမိဳ႔တေလကို ေအာင္ျမင္တယ္လို႔ေတာင္ မရိွခဲ့ပါဘူး။ အဲတာအျပင္ နန္ေစာရန္ေၾကာင့္ ပ်ဴၿမိဳ႔ေတာ္ႀကီး ပ်က္သုန္းခဲ့ရ တယ္လို႔လည္း တရုတ္မွတ္တမ္းေတြထဲမွာ မပါပါဘူး။ အဲသလိုဆိုေတာ့ ေအဒီ ၈၃၂ မွာ ပ်ဴေတြ အၿပီးတုိင္ ပ်က္စီးလို႔ ျမန္မာျပည္ အလယ္ပုိင္းႀကီးတခုလံုး လူသူရွားပါး လစ္လပ္သြားတယ္လို႔ ပါေမာကၡလုစ္ ဆိုခဲ့တာ ဘယ္လိုလုပ္ၿပီး ျဖစ္ႏုိင္ပါ့မလဲ။ ျဖစ္ႏုိင္တယ္ ဆိုရင္လည္း ခိုင္လံုတဲ့ အေထာက္အထားျပႏုိင္ရမယ္လို႔ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ျပန္လည္ ျငင္းခ်က္ထုတ္ ေခ်ပပါတယ္။ ဒီကိစၥကို ဆရာလုစ္ဟာ အေထာက္အထား အတိအက် မျပႏုိင္ဘဲ မန္ရႈမွတ္တမ္းကပဲ ဤကဲသို႔ဆိုသည္ ဆိုတာမ်ဳိးနဲ႔ ေက်ာက္ဆည္ စာတန္းမွာ ေရးသားခဲ့တယ္ ဆိုတာကို ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ေထာက္ျပႏုိင္ ခဲ့ပါတယ္။

ေနာက္တခုကေတာ့ ဘီစီ ၂ ရာစု ပုဂံနဲ႔ ေအဒီ ၃ ရာစု ပုဂံႏုိင္ငံတို႔ ရိွတယ္ ဆိုတာကို ပါေမာကၡ Ferrend က တရုတ္ မွတ္တမ္းမ်ားကို ေလ့လာၿပီး ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲတာကိုက်ေတာ့ လုစ္က အမ်ားေရွ႔မွာမို႔လားမသိ အသိအမွတ္ ျပဳခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လုစ္ရဲ့ ေက်ာက္ဆည္စာတန္း အလိုအရ ပုဂံက ေအဒီ ၁ဝ၄၄ အေနာ္ရထာလက္ထက္ က်မွ ထြန္းကားတယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ ေအဒီ ၁ ရာစုမွာ ေရးသားၿပီးစီးခဲ့တဲ့ တရုတ္မွတ္တမ္း Chein Hen Shu အရ တရုတ္ ႏုိင္ငံကေန ပုဂံျပည္ကို မေလးကြ်န္းဆြယ္ကိုပတ္လို႔ ေရလမ္းကေန ခရီးသြားလာ ကူးသန္းေရာင္းဝယ္ တယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။ အဲဒီအေၾကာင္းကို ဆရာႀကီး ဖာရဲမ္က ဖူကန္တူလူ သို႔မဟုတ္ ပုကံတူလူ စာတန္းမွာ ထည့္သြင္းေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဖူကန္တူလူ ဆိုတာက ဖူကန္သို႔အဝင္တံခါးလို႔ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ တရုတ္ျပည္ကေန သေဘၤာနဲ႔လာရင္ အဲဒီ ေနရာမွာ ပုဂံကိုသြားဖို႔ သေဘၤာေျပာင္းစီးရပါတယ္။ ကေန႔ ထုိင္းႏုိင္ငံေတာင္ပုိင္းက တကြာပါ အရပ္မွာ ရိွပါတယ္။ ၂ဝဝ၄ ဆူနာမီ ျဖစ္တုန္းက အထိအခုိက္မ်ားတဲ့ ေနရာထဲက တခုပါ။ က်ေနာ္ကေတာ့ ဖူးခက္ ကြ်န္းမ်ားလားလို႔ ေတြးမိပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ ဖူးခက္ကြ်န္းဟာ ေရွးတုန္းက သီရိလကၤာတို႔ ကုလားျပည္တို႔ကို သြားမယ္ဆိုရင္ သေဘၤာ ေျပာင္းစီးရတဲ့ ေနရာလည္း ျဖစ္ေနလို႔ပါ။ ေနာက္စိတ္ဝင္စားဖို႔ ေကာင္းတာက ကေန႔ ထုိင္းလူမ်ဳိး ေတြဟာ ပုဂံကို က်ေနာ္တို႔ အသံထြက္သလို (ပဂံ) လို႔အသံမထြက္ဘဲ ပုကံ လို႔ ခုထိ အသံထြက္ေနတုန္းပါ။

သုေတသီဖုန္းတင့္ေက်ာ္က အိႏိၵယ၊ တရုတ္၊ ပါရွန္၊ အာဖဂန္၊ ရခုိင္၊ ဗမာ မွတ္တမ္းေတြ၊ ေနာက္ ေရွးဗမာ ေက်ာက္စာေတြကို ကိုးကားၿပီး ပ်ဴႏုိင္ငံ လို႔ေခၚတဲ့ ျဗဟၼာႏုိင္ငံ၊ ျဗမၼာ၊ ျဗဳမ္မာ၊ ျဗဳမာ၊ ျပဴမွာ၊ ျပဴ၊ ပ်ဴ၊ ပု၊ ပုကံ စသျဖင့္ ေျပာင္းလဲျခင္း ကို အဆင့္လုိက္ ေဖာ္ျပသြားတာ အေတာ္စိတ္ဝင္စားဖို႔ေကာင္း ပါတယ္။ တရုတ္မွတ္တမ္းမ်ား အရလည္း အဲသည္တုန္းက ဗမာျပည္ကို ျဗဟၼာ၊ ျမမၼာ၊ ပ်ဴ ဆိုၿပီး နာမည္သံုးမ်ဳိးနဲ႔ ေဖာ္ျပ မွတ္တမ္းတင္ခဲ့ပါတယ္။ ပုဂံေခတ္ကေန၊ ပင္းယ၊ အင္းဝ ေခတ္ေတြအထိ ေက်ာက္စာေတြမွာလည္း မိမိႏုိင္ငံနဲ႔ လူမ်ဳိးအမည္ကို ျဗဟၼာ၊ ျမန္မာ၊ ၿမံမာ၊ ၿမံမၼာ၊ ျမဟၼ၊ ျမဟၼာ ဆိုၿပီး အနက္တူ အသံကြဲ အမ်ဳိးမ်ဳိး ေရးထိုးေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။ ေက်ာက္စာတခ်ပ္နဲ႔တခ်ပ္ အမည္စာလံုးေပါင္း ေဖာ္ျပတာျခင္း မတူပါ။ ကေန႔ ပုဂံလို႔ သိေနတဲ့ ၿမိဳ႔ေတာ္ကို ေက်ာက္စာမ်ားပါ ေနာက္ထပ္ ေခၚေဝၚတဲ့ အမည္ေတြက ျပဳဂါမ၊ ပ်ဴဂါမ၊ ပုဂမၼ၊ ပုကံ၊ ပုဂံ စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဂမၼ၊ ဂါမ ဆိုတာ ပါဠိစကားမွာ ေစ်းၿမိဳ႔လို႔ ဆိုလိုပါတယ္။
ပုဂံၿမိဳ႔ အဆက္ဆက္ဟာ ဘီစီ ၂ ရာစု ကတည္းက ျဖစ္တည္ခဲ့တဲ့ ပ်ဴၿမိဳ႔ေတြ ျဖစ္တယ္ဆိုတာကို သက္ေသျပ သြားႏုိင္ပါတယ္။ ရခုိင္မင္းသမီး ဧခ်င္းမွာ ရခုိင္ကိုလာတုိက္ခ်ိန္ စစ္သည္တသိန္းပါတဲ့ အေလာင္းစည္သူမင္းကို ပ်ဴတသိန္းမင္း (ပုတသိန္းမင္း) အျဖစ္ေဖာ္ျပပါတယ္။ တပင္ေရႊထီး လက္ထက္အထိ ရခုိင္ေတြက ဗမာဖက္ကဘုရင္ေတြကို ပ်ဴမင္းလို႔ မွတ္တမ္းတင္ပါတယ္။ အဲဒီ ေခတ္အထိ ပ်ဴေတြပ်က္မသြားေသးဘူး ဆိုတာ ရခုိင္ဖက္က သိေနတဲ့သေဘာပါပဲ။ တရုတ္မွတ္တမ္းအရ မုဆိုးဖို သို႔မဟုတ္ ေရႊဘိုသား အေလာင္းမင္းတရား ဦးေအာင္ေဇယ် တရုတ္ဘုရင္ဆီ ပိုတဲ့ စာလႊာမွာ သူဟာ ပ်ဴမ်ဳိးပ်ဴႏြယ္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပပါတယ္။ ယူနန္နယ္က ဆင္းသက္လာတဲ့ မန္လူမ်ဳိး အဆက္အႏြယ္လို႔ မေဖာ္ျပခဲ့ပါဘူး။

ေဇာ္မင္း
ဆက္လက္ ေဖာ္ျပပါမည္။

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Wednesday, February 25, 2015

ဗမာ ဆိုသည္မွာ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမး (၁)

က်
ေနာ္တို႔ ေက်ာင္းသားဘဝမွာ သင္ဖူးၾကားဖူး ခဲ့တာက ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္က ဆိုတဲ့ အယူအဆျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္က စာတန္းကို ေရးသားခဲ့သူကေတာ့ ကိုလုိနီေခတ္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္က အဂၤလိပ္လူမ်ဳိး ပါေမာကၡ ဂ်ီအိပ္ခ်္လုစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာရာဇဝင္မွာေတာ့ ျမန္မာအစ တေကာင္းကလို႔ ဆိုထားပါတယ္။ အယူအဆ ႏွစ္မ်ဳိး ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ တေကာင္းဆိုတာ ပ်ဴၿမိဳ႔ေဟာင္းတခုပါ။

၁၉၃၁ ခုႏွစ္ေလာက္ကစၿပီး ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္ကဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ တျဖည္းျဖည္း ၾသဇာ ႀကီးမားလာခဲ့ပါတယ္။ ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ အယူအဆက ဒီလိုပါ။ ေအဒီ ၈၃၂ ခုမွာ ပ်ဴေတြရဲ့ ႏုိင္ငံကို ယူနန္နယ္က နန္ေစာ ေတြ ဝင္တုိက္လို႔ အလံုးစံုပ်က္သုန္းတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲသလို ပ်က္သုန္းသြားတာေၾကာင့္ ျမန္မာျပည္အလယ္ပုိင္း ေျမျပန္႔ေဒသႀကီး တခုလံုးဟာ လစ္လပ္နယ္ေျမႀကီး ျဖစ္သြားခဲ့တယ္။ အဲဒီ လစ္လပ္ေနတဲ့ ေနရာႀကီးကို ဝင္ေရာက္ သိမ္းပုိက္ သူမ်ားကေတာ့ ယူနန္နယ္က ျမင္းစီး မန္လူရုိင္း ေတြျဖစ္တယ္။ မန္လူရိုင္းမ်ဳိးႏြယ္ဆိုတာက နန္ေစာ လက္ေအာက္ခံ လူမ်ဳိးငယ္ တမ်ဳိး ျဖစ္ပါတယ္။ နန္ေစာေတြ စစ္တုိက္ထြက္ရင္ အတူလုိက္ပါၿပီး စစ္တုိက္ေပးရတဲ့သူေတြ လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ မန္လူရုိင္း မ်ဳိးႏြယ္ေတြဟာ အျပာေရာင္ ေဘာင္းဘီရွည္ဝတ္ၿပီး ပန္းေရာင္ေခါင္းေပါင္းကို ေပါင္းတယ္။ ေခါင္းေပါင္းစကို ဦးေခါင္းေနာက္မွာ တြဲလြဲခ်ထားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဆိုပါ မန္လူရုိင္းမ်ဳိးႏြယ္ေတြဟာ နန္ေစာေတြနဲ႔ အတူ စစ္လုိက္တုိက္ရင္း ျမန္မာျပည္ လြင္ျပင္ႀကီးကိုလည္း ေရာက္ဖူးသိဖူးထားတယ္လို႔ ပါေမာကၡလုစ္က ဆိုပါတယ္။

ေအဒီ ၈၃၂ ပ်ဴႏုိင္ငံပ်ဴလူမ်ဳိးေတြ အပ်က္မွာ နန္ေစာ လက္ေအာက္မွာ မေနလိုေတာ့တဲ့ မန္အရုိင္းႏြယ္ေတြဟာ ကေန႔ ေခတ္ ရွမ္းျပည္ကိုျဖတ္ၿပီး ေက်ာက္ဆည္ေဒသကေန ျမန္မာျပည္လြင္ျပင္ကို ဝင္လာတယ္။ အေျခခ်တယ္။ ေအဒီ ၈၅ဝ ေလာက္မွာ အေျခတက် ျဖစ္ဟန္ရိွတယ္။ ေနာက္ ပုဂံျပည္ႀကီးကို တည္ေထာင္တယ္။ ဒါဟာ လုစ္ရဲ့ မွန္းဆခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။ ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ အယူအဆအတုိင္း ေျပာရမယ္ဆိုရင္ အေနာ္ရထာမင္းဟာ မန္လူရုိင္း အဆက္အႏြယ္ ျဖစ္ေနပါတယ္။ မန္ ဆိုတဲ့ အမည္ကေနတဆင့္ ျမန္မာ ဆိုတာ ျဖစ္လာတယ္လို႔ လုစ္က ေျပာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ပ်ဴေတြ မရိွေတာ့ဘူး မ်ဳိးတုံးသြားၿပီ ဆိုတဲ့ သေဘာကိုလည္း လုစ္က ေျပာပါတယ္။

က်ေနာ္တို႔လည္း ငယ္ငယ္တုန္းကစလို႔ တကၠသိုလ္ေရာက္တဲ့အထိ ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ အယူအဆကိုသာ ထိေတြ႔ခဲ့ရတာ ဆိုေတာ့ ျမန္မာအစေက်ာက္ဆည္က ဆိုတာပဲမွန္တယ္၊ အေနာက္တုိင္းက သိပံၸနည္းက်တဲ့ သုေတသနစနစ္မ်ဳိးကေန ေပၚထြက္လာခဲ့တဲ့ ရလဒ္လို႔ ထင္ခဲ့ပါတယ္။ ဗမာမိဘဘိုးဘြားေတြ ေျပာေျပာေနတဲ့ ျမန္မာအစ တေကာင္းက ဆိုတဲ့ အယူအဆဟာ ပံုျပင္ဆန္တယ္လို႔ေတာင္ ထင္ခဲ့မိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ႏွစ္ ေလာက္အထိ ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ ေက်ာက္ဆည္ အယူအဆကိုပဲ လက္ကိုင္ထားေနဆဲပါ။ ဒါေပမဲ့ သုေတသီ ဘုန္းတင့္ ေက်ာ္ရဲ့ “ႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ေထာင္ ေက်ာ္ခဲ့ၿပီျဖစ္ေသာ ျမန္မာ့သမုိင္း” စာအုပ္ႏွစ္အုပ္တြဲကို ေလ့လာအၿပီးမွာေတာ့ ပါေမာကၡ လုစ္ရဲ့ ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္က အယူအဆဟာ လံုးလံုးမွားေနေၾကာင္း သိခြင့္ရလုိက္ပါေတာ့တယ္။

ဒီစာကို ေရးရတဲ့ အေၾကာင္းက ဒီလိုပါ။ ၂ဝ၁၅ ေဖေဖၚဝါရီလ ၁၁ ရက္ထုတ္ ဆဲဗမ္းေဒးသတင္းစာအြန္လုိင္းမွာ ေဆာင္းပါး ရွင္ ခ်မ္းၿငိမ္းရဲ့ "ႏွစ္တရာမက ေထာင္ေသာင္းခ်ီ၍" ဆိုတဲ့ ေဆာင္းပါးကို ဖတ္အၿပီးမွာ ပ်ဴနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အမွန္အတုိင္း သိၾကေစဖို႔ ဆႏၵရိွလာတာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ ေဆာင္းပါးက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႏွစ္တရာျပည့္ အထူးေဆာင္းပါးပါ။

ေဆာင္းပါးထဲမွာ “အင္အားနည္း၍ ပေပ်ာက္ေတာ့မည္ ပ်ဴလူမ်ဳိး” ေတြကိုလည္း အေနာ္ရထာဘုရင္က ပစ္ပယ္မထား ဆိုတဲ့ စာေၾကာင္း တေၾကာင္း ပါလာပါတယ္။ က်ေနာ္ တင္ျပလိုတာက ပ်ဴကိစၥပါ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႏွစ္တရာျပည့္နဲ႔ မသက္ဆုိင္ပါ။
အင္အားနည္း၍ ပေပ်ာက္ေတာ့မည့္ ပ်ဴလူမ်ဳိးလို႔ ဆိုလုိက္တဲ့အတြက္ စာဖတ္သူေတြၾကားမွာ ပ်ဴဟာသတ္သတ္၊ ဗမာ ျမန္မာဟာ သတ္သတ္၊ မတူဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆ ထပ္ၿပီးအျမစ္တြယ္သြားမွာ စိုးရိမ္မိပါတယ္။ ပါေမာကၡလုစ္ ေျပာခဲ့သလို ပ်ဴလူမ်ဳိးဟာ ပ်က္သုဥ္းသြားတာမဟုတ္ဘဲ ဆက္ၿပီးတည္ရိွေနခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ပုိင္း အဆက္ဆက္မွာေတာ့ ပ်ဴဆိုတဲ့ အမည္အစား ဗမာ၊ ျမန္မာ အသံုးအႏႈန္းက ပိုၿပီး အသံုးတြင္က်ယ္လာတာေၾကာင့္ အခုေခတ္မွာ ျမန္မာဆိုၿပီး ဆက္လက္ တည္ရိွေနတာကို စာဖတ္သူမ်ား သိေစခ်င္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ စာအုပ္မ်ားက ေျပာျပတဲ့ ပ်ဴဗမာ ပ်ဴျမန္မာ သမုိင္းကို က်ေနာ္က တဆင့္ျပန္ေျပာ ျပန္တင္ျပရျခင္းပါ။

သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ ပ်ဴဗမာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စာတန္းကို ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ အမရေဆာင္၊ သမုိင္းသုေတသန ဦးစီးဌာနမွာ ၂ဝဝ၃ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၃ ရက္ေန႔မွာ ဖတ္ၾကားပါတယ္။ အဲဒီမွာ သမုိင္းပါေမာကၡ ဆရာႀကီး ေဒါက္တာသန္းထြန္းက အခုလို ေျပာပါတယ္။ “အခုစာတမ္းဖတ္ပြဲမွာ ဦးေက်ာ္ဇင္ (ဘုန္းတင့္ေက်ာ္) စာတမ္း အလြန္ ေကာင္းပါတယ္။ ဦးေက်ာ္ဇင္တင္ျပတဲ့ သုေတသန အသစ္ေတြအရ ဂ်ီအိပ္ခ်္လုစ္ ေျပာခဲ့တဲ့ ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္က အယူအဆမွားေၾကာင္း ေတြ႔ရပါတယ္။ သုေတသန လုပ္ထုံးလုပ္နည္းအရ မွားတာကို ပယ္ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လုစ္ရဲ့ ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္က အယူအဆကို ပယ္ၿပီး ျမန္မာ့သမုိင္းကို က်ေနာ္တို႔ အသစ္ျပန္ေရး ရပါလိမ့္မယ္။”

ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ စာအုပ္ႏွစ္တြဲကေတာ့ ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္မွာ အမ်ားသူငါဖတ္ဖို႔ ပံုႏိွပ္စာအုပ္ျဖစ္လာပါတယ္။ ပ်ဴကိစၥကို ပိုၿပီး စိတ္ဝင္စားလာရတာကလည္း ဒီလိုပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေလာက္က မႏၱေလးက အသိလူတခ်ဳိ႔နဲ႔ ဂ်ာနယ္လစ္တခ်ဳိ႔ အစည္းအေဝး တခုတက္ဖို႔ ဘန္ေကာက္ကို ေရာက္လာပါတယ္။ သူတို႔ေရာက္လာေတာ့ က်ေနာ့္အိမ္မွာ တရက္လာဆံုရင္း စကားေျပာျဖစ္ ၾကပါတယ္။ ေျပာတာက ပထမေတာ့ ႏုိင္ငံေရးေၾကာင္းပါ။ အဲသလို ေျပာေနရင္း ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္ က ဇတ္လမ္းကို ေရာက္သြားပါတယ္။ ဗမာေတြဟာ ယူနန္နယ္ မန္အရုိင္း လူမ်ဳိးေတြ၊ ေက်ာက္ဆည္ကေန တဆင့္ဝင္လာ ရင္း ဆင္းသက္တယ္လို႔ က်ေနာ္က ပါေမာကၡလုစ္ရဲ့ အယူအဆအတုိင္း ေဆြးေႏြးေတာ့ အဲတာကို ကဗ်ာဆရာ ကိုတင္သစ္က လက္မခံပါဘူး။ သေဘာမတူပါဘူး။
ဗမာဟာ ပ်ဴဘဲ၊ ပ်ဴမွန္ရင္ ဗမာပဲလို႔ သူကဆိုပါတယ္။ နန္ေစာရန္ေၾကာင့္ ခရစ္ႏွစ္ ေအဒီ ၈၃၂ မွာ ပ်ဴေတြလံုးလံုး ပ်က္သံုးၿပီး လစ္ဟာေနတဲ့ လစ္လပ္ေနတဲ့ ပ်ဴေနရာေဒသႀကီးကို ယူနန္နယ္က နန္ေစာ လက္ေအာက္ခံ မန္ဆိုတဲ့ အရုိင္း လူမ်ဳိးေတြ ျမင္းစီးၿပီး ေက်ာက္ဆည္နယ္ကို ဝင္သိမ္း၊ ေနာက္ ပုဂံျပည္ကို တည္တယ္ဆိုတာ လုစ္ရဲ့ မွန္းဆခ်က္တခု သို႔မဟုတ္ တီထြင္ ထားတဲ့ ဇတ္လမ္းသာျဖစ္ၿပီး က်ေနာ္တို႔ ဗမာဆိုတာ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမးသာ ျဖစ္တယ္လို႔ ကိုတင္သစ္က ျပန္ ေဆြးေႏြးရင္း သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ စာအုပ္ကိုဖတ္ဖို႔ ညႊန္းပါတယ္။ သာမန္ညႊန္းတာမ်ဳိးဆိုရင္ က်ေနာ္လည္း ဒီလာက္ႀကီး စိတ္ဝင္စားမိမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဆရာႀကီး ေဒါက္တာသန္းထြန္းလို သမုိင္းပညာရွင္ တဦးကိုယ္တုိင္ ေထာက္ခံ ထားတဲ့ စာတမ္း ျဖစ္တယ္လို႔ သိရတာေၾကာင့္ မွာယူဖတ္ရႈျဖစ္ပါတယ္။

ေရွးဆရာႀကီးေတြကို ဗမာပဲျဖစ္ျဖစ္ ႏုိင္ငံျခားသားပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္သူ႔ကိုမွ ေစာ္ကားလိုတဲ့စိတ္ မရိွပါ။ ဒါေပမဲ့ လုစ္ေျပာခဲ့တဲ့ ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္ကဆိုတာ လံုးလံုးမွားယြင္း ေနတယ္ ဆိုတာကို ဒီစာအုပ္ႏွစ္အုပ္ကို ေလ့လာအၿပီး က်ေနာ္ တျဖည္းျဖည္း သေဘာေပါက္လာခဲ့ပါတယ္။ သမုိင္းသုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ ေတြ႔ရိွခ်က္ေတြေၾကာင့္ လန္ဒန္ တကၠသိုလ္က ျမန္မာျပည္အေၾကာင္း ေလ့လာေနတဲ့၊ စိတ္ဝင္စားတဲ့ မ်က္ႏွာျဖဴ ပညာရွင္ေတြၾကားမွာလည္း အယူအဆ ႏွစ္မ်ဳိး ျဖစ္သြားပါတယ္။ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ တင္ျပတာကို လက္ခံတဲ့အုပ္စုနဲ႔ လုစ္တင္ျပ ထားတာကိုပဲ ဆက္လက္ဆုပ္ကုိင္ ထားတဲ့ အုပ္စုဆိုၿပီး ျဖစ္သြားတယ္။ က်ေနာ္အခု ျပန္တင္ျပတာက သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ စာအုပ္ႏွစ္တြဲကို ကိုးကား ၿပီး ဗမာဆိုတာ ပ်ဴ႔သား ပ်ဴ႔ေျမးျဖစ္တယ္ ဆိုတာကို တဆင့္ျပန္လည္ ေျပာဆိုျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

ဟုိတုန္းက လန္ဒန္တကၠသိုလ္မွာ စီအို ဗလက္ဒင္ဆိုတဲ့ ေရွးဆရာႀကီး တဦးရိွခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီဆရာႀကီးဟာ မြန္ ေရွး ေက်ာက္စာ ကြ်မ္းက်င္သူပါ။ မေလးရွားမွာ အေတာ္ၾကာေနခဲ့ဘူးပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ေနခဲ့ဘူးပံု မေပၚပါဘူး။ အဲဒီ ေခတ္တုန္းက လုစ္တို႔ ျမန္မာျပည္က လွမ္းပို႔လုိက္တဲ့ မင္ကူးေက်ာက္စာေတြကို ေဖာ္ဖို႔ ဆရာဗလက္ဒင္ ႀကိဳးစားခဲ့ ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စကားလံုး တခ်ဳိ႔ကိုသာ ေဖာ္ႏုိင္ၿပီး အဲဒီမင္ကူးေက်ာက္စာေတြရဲ့ အဓိပၸါယ္နဲ႔ သဒၵါကို မေဖာ္ေပးႏုိင္ခဲ့ ပါဘူး။ ဒါေတြကို အခု ေခတ္မွာ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ျမန္မာပညာရွင္မ်ား အကူအညီနဲ႔ (ေရွးျမန္မာဆရာေတြ ပညာရွင္ေတြ ေဖာ္ထုတ္ထားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြလည္း ပါပါတယ္) အေတာ္မ်ားမ်ား ေဖာ္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ အဲသလို ေဖာ္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ အေထာက္အထားမ်ားအရ ေရွးပ်ဴစာ ဆိုတာ တကယ္တမ္းေတာ့ အလြန္ေရွးက်တဲ့ ဗမာစာလို႔ပဲ ဆိုရမွာပါပဲ။ ဒါေပမဲ့ လုစ္က အဲဒီေက်ာက္စာမ်ားကို ဗမာစာနဲ႔ မတူေသာ ေရွးေဟာင္း ပ်ဴစာလို႔ သတ္မွတ္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ ပ်ဴဟာ ေအဒီ ၈၃၂ ကတည္းက ပ်က္သုန္း သြားခဲ့ၿပီ လို႔လည္း သူက ေျပာဆိုသတ္မွတ္ ထားတာကိုး။

ပါေမာကၡ လုစ္က ဝန္ခံထားတာ တခုရိွပါတယ္။ ဗမာအစ ေက်ာက္ဆည္ကဆိုတဲ့ စာတမ္းကို ေရးသားတုန္းမွာ သူအဓိက လက္စြဲထားၿပီး ကိုးကားခဲ့တဲ့ မွတ္တမ္းကေတာ့ တရုတ္ မန္ရႈက်မ္းလို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲဒီ မန္ရႈက်မ္း ဘယ္ေလာက္ ခုိင္မာ တယ္ မခုိင္မာဘူး ဆိုတာကို သုေတသီ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က သက္ေသျပႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ သူလည္း မန္ရႈအျပင္ တျခားေသာ တရုတ္ မွတ္တမ္းေတြ၊ အျခားေခတ္ၿပိဳင္ မွတ္တမ္းေတြကို ေလ့လာၿပီး မွ အခုလို တင္ျပတာလို႔ သိရပါတယ္။
မူလ မန္ရႈက်မ္းကို ေရးသားခဲ့တာက အေနာက္တုိင္းႏွစ္ ေအဒီ ၈၆၄ ခုလို႔ ဆိုပါတယ္။ အခု ဒီစာေရးေနတာက ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္ဆိုေတာ့ အဲဒီမန္ရႈက်မ္း ျပဳစုခဲ့တာဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၁၅၁ ႏွစ္ရိွသြားပါၿပီ။ အဲဒီက်မ္းဟာ တရုတ္နန္းေတာ္မွာ ရိွေနရင္းက ေအဒီ ၁၅ ရာစုမွာ နန္းေတာ္အတြင္းကေန ေပ်ာက္ဆံုးသြားခဲ့ပါတယ္။ ဆိုလိုရင္းကေတာ့ မူလ ေအာ္ရီဂ်င္နယ္ မွတ္တမ္း ေပ်ာက္ဆံုးသြားတာေပါ့။ အဲသလို ရိွရင္းကေန ၁၈ ရာစုထဲ ေရာက္ေတာ့ တရုတ္နန္းေတာ္က မန္ရႈက်မ္းကို ျပန္လည္ ျပဳစုပါတယ္။ ျပဳစုတဲ့အခါမွာ မူလက်မ္းက မရိွေတာ့ဘူးဆိုေတာ့ တျခားေသာ ေခတ္အဆက္ဆက္က တရုတ္ မွတ္တမ္းမ်ားထဲက မန္ရႈက်မ္းနဲ႔ ပတ္သက္ဆက္စပ္ခဲ့တဲ့ ျဖစ္တန္ရာရိွသည္၊ ဟုတ္ေလာက္သည္ဟု ယူဆဖြယ္ရာရိွတဲ့ အခ်က္ေတြကို ျပန္ကူး ေရးထည့္ရင္း မန္ရႈမွတ္တမ္းအသစ္ ဆိုတာကို အဂၤလိပ္ႏွစ္ ၁၇၇၄ ခုႏွစ္မွာ ပံုႏိွပ္ ထုတ္ေဝခဲ့ ပါတယ္။ တရုတ္အယ္ဒီတာ ေတြကိုယ္တုိင္ ျပန္လည္အသစ္ေရးတဲ့ အဆိုပါ မန္ရႈမွတ္တမ္းသစ္မွာ အားနည္းခ်က္ေတြ မေသခ်ာ မေရရာတာေတြ ပါေနတယ္ဆိုတာ ဝန္ခံထားပါတယ္။ တခါ အသစ္ ျပန္ေရးတဲ့ မန္ရႈမွတ္တမ္းမွာလည္း ေနာက္ပုိင္းေတာ့ မိတၱဴပြားေတြ ထပ္ၿပီးေပၚလာ ျပန္ပါတယ္။ ပါေမာကၡလုစ္ ကိုးကားခဲ့တဲ့ မန္ရႈ မွတ္တမ္းဟာ ေအဒီ ၈၆၄ ခုကေရးခဲ့တဲ့ မူလေအာ္ရီဂ်င္နယ္ မဟုတ္သလို ၁၇၇၄ မွာအသစ္ျပန္ေရးတဲ့ မွတ္တမ္းလည္း မဟုတ္ဘဲ အဲဒီအသစ္ကိုမွ ေနာက္ထပ္ ျပန္ပြားၿပီးေရးတဲ့ မိတၱဴ မ်ားစြာထဲက တခုျဖစ္ေနတယ္ ဆိုတာကို ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ေထာက္ျပပါတယ္။

ကုိင္း၊ ဒါျဖင့္ရင္ ေအဒီ ၈၆၄ မွာ ေရးခဲ့တဲ့ မူလဘူတ မန္ရႈက်မ္းကေကာ ဘယ္ေလာက္ ခုိင္ခံ့သလဲ။ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ ေထာက္ျပပါတယ္။ ေအဒီ ၈၆၂ မွာ ယူနန္နယ္က နန္ေစာေတြ တရုတ္လက္ေအာက္ခံ အန္နမ္ၿမိဳ႔ကို ဝင္တုိက္ပါတယ္။ အန္နမ္ဆိုတာ ကေန႔ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံက ဟႏိြဳင္ၿမိဳ႔ပါပဲ။ တႏွစ္ေလာက္ ဝန္းရန္လုပ္ႀကံၿပီး ေအဒီ ၈၆၃ မွာ ေအာင္ႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီ စစ္ပြဲမွာ အန္နမ္ တရုတ္ဘုရင္ခံ က်ဆံုးပါတယ္။ လက္ကိုမွ်ားမွန္ၿပီး အသက္မေသ ထြက္ေျပး လြတ္ေျမာက္သြားတဲ့ တရုတ္ စစ္သူႀကီးကေတာ့ ဖန္ေခ်ာ ဆိုသူျဖစ္ပါတယ္။ သူက ေအဒီ ၈၆၄ မွာ တရုတ္ဧကရာဇ္ကို ျဖစ္ေၾကာင္းရယ္ ကုန္စင္ အစီရင္ခံစာတင္ဖို႔ ေရးသားရင္းက မန္ရႈမွတ္တမ္း ဆိုတာ ေပၚလာျခင္းျဖစ္ ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဲဒီႏွစ္မွာပဲ ဖန္ေခ်ာဟာ အန္နမ္နယ္ကို ျပန္သြားၿပီး (နန္ေစာတို႔ ဆုတ္ခြါသြားခဲ့ၿပီး) ဇူလုိင္လနဲ႔ ၾသဂုတ္လအတြင္းမွာ အန္နမ္နယ္က လူမ်ဳိးစု ေခါင္းေဆာင္ေတြ ရြာသူႀကီးေတြကို ေမးခြန္းေတြ ေပးေဝၿပီး သူသိလိုတာေတြကို ေျဖေစခဲ့ပါတယ္။ ရလာတဲ့ အေျဖေတြေပၚမွာ အေျခတည္ၿပီး အစီရင္ခံစာ ျပန္ေရးရင္းက မန္ရႈမွတ္တမ္းဆိုတာ ျဖစ္လာျခင္းပါ။

ေနာက္တခ်က္က ဖန္ေခ်ာအေနနဲ႔ ဒီမန္ရႈက်မ္းကို အခ်ိန္ယူေရးသားတာ မဟုတ္ဘဲ လပုိင္းအတြင္းမွာ အၿပီးေရးသားၿပီး တရုတ္ဘုရင္ဆီကို အလွ်င္အျမန္ ျပန္ပို႔ရတာဆိုေတာ့ အားနည္းခ်က္ေတြ အမ်ားအျပား ရိွႏုိင္ပါတယ္။ အျမန္ပို႔ဖို႔ လိုတာ ကလည္း ဖန္ေခ်ာ အေနနဲ႔ သူစစ္ရံႈးခဲ့တဲ့ နန္ေစာအုပ္စုကို တရုတ္ဘုရင္က ျမန္ျမန္လက္တုန္႔ျပန္ဖို႔အတြက္ ရည္ရြယ္ခ်က္ ရိွေနဟန္တူပါတယ္။ အဲဒီ မန္ရႈ မွတ္တမ္းထဲမွာ တကယ္တန္းေတာ့ ပ်ဴ အေၾကာင္း အနည္းအပါး ေလာက္သာ ပါပါတယ္။ အဲဒီပ်ဴေတြ အေၾကာင္းကို အန္နမ္နယ္က ရြာလူႀကီးေတြရဲ့ ေျပာျပခ်က္အရ ေရးသားထားျခင္း ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ဒီလိုေထာက္ျပပါတယ္။ အန္နမ္နယ္က လူမ်ဳိးစုေခါင္းေဆာင္ သာမန္ရြာလူႀကီးေတြက ဟႏိြဳင္ကေန ခရီးေဝး လြန္းတဲ့ ပ်ဴေဒသကို မေရာက္ဘူးဘဲ ဘာေၾကာင့္ ဒီအေၾကာင္းေတြကို ေျပာျပႏုိင္တာလဲ ဆိုတဲ့အခ်က္ပါ။
နန္ေစာ အင္အားေကာင္းတဲ့ ယူနန္ေဒသကို ျဖတ္ၿပီးေတာ့မွ ပ်ဴေဒသကို ေရာက္မွာဆိုေတာ့ ဟႏိြဳင္ အနီးတဝိုက္က တုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ ရြာလူႀကီးေတြ ကိုယ္၌က တဆင့္စကားနဲ႔ သူတို႔သိထားတာကို ျပန္ေျပာျပတာပဲ ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္။ ေနာက္ က်မ္းျပဳစုတဲ့ စစ္သူႀကီးဖန္ေခ်ာ ကုိယ္တုိင္ကလည္း ပ်ဴေဒသကို ပ်ဴႏုိင္ငံကို မေရာက္ဖူးတဲ့သူ ျဖစ္ေနျပန္တယ္။ အဲတာေၾကာင့္ ေအဒီ ၈၆၄ မွာေရးသားျပဳစုခဲ့တဲ့ ေအာ္ရီဂ်င္နယ္ မန္ရႈမွတ္တမ္းကိုယ္၌ သည္ပင္လွ်င္ မေရရာတာေတြ၊ ခန္႔မွန္းထားတာေတြ၊ တဆင့္စကားေတြ၊ အျငင္းပြားဖြယ္ရာေတြ၊ အမွားေတြနဲ႔ ျပည့္ႏွက္ ေနမယ္လို႔ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ေထာက္ျပပါတယ္။

ပါေမာကၡလုစ္ ကိုးကားတာ ၁၈ ရာစု ေနာက္ျပန္ေရးကမွ တဆင့္ ထပ္ပြားလာတဲ့ မန္ရႈမိတၱဴပြားေတြထဲက တေစာင္ ျဖစ္ေန ေလေတာ့ ကိုးကားေျပာဆိုဖို႔ မခုိင္လံုဘူး ပိုဆိုးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အဲသလို မခုိင္လံုတဲ့ မွတ္တမ္းကို လုစ္က ျမန္မာအစ ေက်ာက္ဆည္က စာတမ္းကိုေရးတဲ့အခါမွာ ဘာေၾကာင့္ အဓိက ရင္းျမစ္အျဖစ္ သံုးတာလဲ။ ဒါက ဘုန္းတင့္ေက်ာ္ရဲ့ ေမးခြန္းပါ။ ပါေမာကၡ လုစ္ကိုယ္တုိင္ သည္ပင္လွ်င္ ဦးကုလား မဟာရာဇဝင္နဲ႔ မွန္နန္းရာဇဝင္ေတြဟာ ပါးစပ္ ရာဇဝင္ေတြ၊ ရာဇဝင္အူေပါက္ေတြသာ မ်ားေနတာျဖစ္ေနလို႔ သုေတသန လုပ္ငန္းေတြမွာ မသံုးသင့္ဘူးလို႔ မၾကာခဏ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အခု သူက်ေတာ့ ဘာျဖစ္လို႔ ေနာက္ေရး မိတၱဴပြား မန္ရႈကို Main source အျဖစ္ သံုးရတာလဲလို႔ ဘုန္းတင့္ေက်ာ္က ျပန္လည္ျငင္းခ်က္ ထုတ္ပါတယ္။ ေနာက္ ကိုလိုနီေခတ္တုန္းက လုစ္ကို ေရွးပ်ဴဗမာေက်ာက္စာေတြ၊ ေရွးတရုတ္ မွတ္တမ္းေတြ ဖတ္ရာမွာ ကူညီခဲ့တဲ့ ျမန္မာပညာရွင္ေတြျဖစ္တဲ့ ဆရာႀကီး ဦးသာျမတ္၊ ေက်ာက္စာဝန္အထူးအရာရိွ ဦးျမ၊ တရုတ္ စာေတာ္ဖတ္ ဦးရည္စိန္ စသူတို႔ရဲ့ အကူအညီေတြကို လုစ္ ယူခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီဆရာႀကီးေတြ ေထာက္ျပခဲ့တဲ့ ပ်ဴနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အခ်က္အလက္မ်ားစြာကို ျမန္မာအစေက်ာက္ဆည္က စာတမ္း ေရးတဲ့အခါမွာေတာ့ လုစ္ ပယ္ခ်ခဲ့တယ္ မ်က္ကြယ္ျပဳခဲ့တယ္လို႔လည္း သိရျပန္ပါတယ္။

ေဇာ္မင္း
ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္။

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

Friday, February 20, 2015

အစိုးရလည္း လိမၼာဖို႔လို

လြန္
ခဲ့တဲ့ တလေက်ာ္ေလာက္က ထင္ပါတယ္။ ကာတြန္းတခု ဖတ္လိုက္ရပါတယ္။ ကာတြန္းထဲက ဇာတ္ေကာင္ေတြ ဒီလို ေျပာၾကပါတယ္။ အတိအက် မဟုတ္ေပမယ့္ မွတ္မိသေလာက္ ျပန္ေျပာပါ့မယ္။ ကာတြန္းရဲ့ ပထမအကြက္မွာ နန္းဝတ္ နန္းစားနဲ႔ ဘုရင္ႀကီးတပါးက လူတေယာက္ကို “ဒီေျမေတြဟာ ငါဘုရင္ ပုိင္တာျဖစ္တယ္ မင္းတို႔နဲ႔မဆုိင္ဘူး ဒီကထြက္ သြားၾက” ဆိုၿပီး ေမာင္းထုတ္ေနပါတယ္။ ကာတြန္းရဲ့ ဒုတိယကြက္မွာေတာ့ အေဝးတေနရာက အသံေတြ ထြက္လာ ပါတယ္။ ထြက္လာတဲ့ အသံေတြက ဘယ္လိုတုန္း ဆိုေတာ့ “ကယ္ေတာ္မူပါဘုရား၊ ကယ္ေတာ္မူပါ။ တုိင္းတပါးတပ္ႀကီး တုိင္းျပည္ထဲ က်ဴးေက်ာ္လာေနပါတယ္ဘုရား” ဆိုၿပီး လွမ္းေအာ္တဲ့ အသံပါ။ ကာတြန္းရဲ့ တတိယအကြက္မွာေတာ့ ဘုရင္ႀကီးက သူေစာေစာက ေမာင္းထုတ္လုိက္တဲ့သူကို ေငါက္ေျပာေျပာေနပါတယ္။ ဘယ္လို ေျပာသတုန္းဆိုေတာ့ “ဟဲ့အေကာင္ေတြ ကိုယ့္ေျမကို တုိင္းတပါးက က်ဴးေက်ာ္ေနတာ သြားမတုိက္ဘဲ ဘာလုပ္ေနၾကတာတုန္း” ဆိုၿပီး ေျပာလုိက္တာပါ။

ဒီကာတြန္းေလး သံုးကြက္ဟာ လူထုေတြျပည္သူေတြရဲ့ ရင္ကို ထိရွတဲ့ ကာတြန္းလို႔ ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ ေျမယာ အသိမ္းခံရတဲ့ ေတာင္သူေတြ လယ္သမားေတြ၊ ဘာညာစီမံကိန္းေတြၾကာင့္ ၿမိဳ႔ျပမွာ ရပ္ကြက္လုိက္ အေရႊ႔အေျပာင္းခံရသူေတြ၊ က်ဴးေတြ ဆိုၿပီး ဘူဒိုဇာနဲ႔ ထိုးၿပီးဖယ္ရွား ခံထားရသူေတြ၊ တသက္လံုးက အမ်ားျပည္သူပုိင္ စားက်က္ေျမေတြ၊ အားကစားကြင္း ေတြ၊ လူထု စုရပ္ကြင္းေတြကို အာဏာပုိင္ေတြက တသီးပုဂၢလလက္ထဲ လႊဲေျပာင္းေပးလုိက္လို႔ လူထုဖက္က အသံုးျပဳခြင့္ မဲ့သြားတာေတြ အစရိွသျဖင့္ ေျမယာဆံုးရံႈးမႈေတြဟာ မ်ားျပားလွပါတယ္။ အဲသလို မိမိရဲ့ ေျမယာေတြ၊ လယ္ေတြ၊ အိမ္ေတြ ဆံုးရံႈးခဲ့ရတဲ့ သူေတြအေနနဲ႔ အကယ္၍ ကာတြန္းထဲကလို တုိင္းတပါးက က်ဴးေက်ာ္လာတယ္ဆိုရင္ အသက္ကို စြန္႔ၿပီး အရိုးေၾကေၾက အေရခမ္းခမ္း ခုခံတုိက္ခုိက္ဖို႔ ဆႏၵရိွပါ့မလားဆိုတာ ေမးစရာ ျဖစ္လာပါတယ္။

ဘာျဖစ္လို႔တုန္းဆိုေတာ့ ဘုရင္ႀကီး ေျပာတုန္းက ဒီေျမဒီယာေတြဟာ ဘုရင္ပုိင္တာျဖစ္တယ္ မင္းတို႔မပုိင္ဘူး ထြက္သြားၾက လို႔ ႏွင္ထုတ္ထားတာကိုး။ အဲဒီေတာ့ ဘုရင္ႀကီးက သူပုိင္တယ္လို႔ေျပာတဲ့ ေျမအေပၚမွာ တုိင္းတပါးတပ္ေတြ က်ဴးေက်ာ္ လာတယ္ ဆိုရင္ ဘုရင္ႀကီးပဲ သြားတုိက္ေပါ့။ ဘိုးဘြားပုိင္ေျမ၊ ဓားမဦးခ်ေျမ အေပၚကေန ႏွင္ထုတ္ခံထားရသူေတြက အခုက်မွ ဘာျဖစ္လို႔ ဘုရင္ႀကီးအတြက္ အသက္စြန္႔ၿပီး သြားတုိက္ရမွာလဲ။ ေျမေတြယာေတြ ဆံုးရံႈးခဲ့ရသူေတြအေနနဲ႔ အထက္က ေျပာသလိုမ်ဳိး ေတြးေကာင္းေတြးမိၾကမွာပါ။ အကယ္၍ ဇြတ္အတင္း တုိက္ခုိင္းလို႔ သြားတုိက္ရၿပီဆိုရင္လည္း တုိင္းတပါးတပ္ႀကီး က်ဴးေက်ာ္ လာတာကို ဝတ္ေက်တန္းေက်ေလာက္သာ တုိက္ပါလိမ့္မယ္။ ကိုယ့္အတြက္ မဟုတ္ဘဲ ဘုရင္ႀကီးနဲ႔ သူရဲ့ စီးပြားဖက္ ခရိုနီ ေတြအတြက္ ကိုယ့္အသက္ကို စေတးတဲ့အထိ တုိက္ပြဲဝင္ဖို႔ သူတို႔တေတြမွာ ဆႏၵရိွ ပါ့မလား။ ဝတ္ေက်တန္းေက်ေလာက္သာ ျပန္တုိက္တဲ့ အတြက္ ေရရွည္မွာ စစ္ရံႈးဖို႔က ေသခ်ာေနပါတယ္။

ဒီကာတြန္းရဲ့ ေနာက္ကြယ္မွာ အဓိပၸါယ္ေတြ အမ်ားႀကီး ျပည့္ႏွက္ေနပါတယ္။ ခံစား စံစား ေကာင္းစားဖို႔အတြက္က်ေတာ့ ဟိုးအထက္က လူေတြ၊ အနစ္နာခံၾကဆိုေတာ့ ေအာက္ကလူေတြ ဆိုတဲ့ သေဘာမ်ဳိးလည္း ေဆာင္ပါတယ္။ ဘုရင္ႀကီးက ေျမေတြကို သူပုိင္တယ္ဆိုၿပီး သိမ္းယူေတာ့ အသိမ္းခံရတဲ့ဖက္မွာ ဘုရင့္အေပၚ ေမတၱာပ်က္ရသလို ယံုၾကည္မႈလည္း ကင္းမဲ့သြားပါတယ္။ တုိင္းျပည္တျပည္အတြင္းမွာ ဘုရင္နဲ႔ ျပည္သူေတြအၾကား ယံုၾကည္မႈကင္းမဲ့ေနတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ရိွေနခဲ့ရင္ ဒါဟာ စည္းလံုးညီညႊတ္မႈ ကင္းမဲ့ေနတယ္လို႔လည္း တဖက္မွာဆိုႏုိင္ပါတယ္။ စည္းလံုးညီညႊတ္မႈ ကင္းမဲ့ေနတဲ့ တုိင္းျပည္တခုကို တုိင္းတပါးက စစ္ေရးတခုထဲသာ မဟုတ္ပါဘူး အျခားျမင္လြယ္ သို႔မဟုတ္ မျမင္လြယ္တဲ့ နည္းလမ္း ေပါင္းစံုနဲ႔လည္း က်ဴးေက်ာ္ အျမတ္ထုတ္လို႔ ရပါတယ္။ ဥပမာ လက္ပံေတာင္းတို႔ သံလြင္ျမစ္မွာ ဆည္ပိတ္ဦးမယ္ ဆိုတာတို႔။

မေဝးေသးတဲ့ သမုိင္းကိုပဲ ျပန္ၾကည့္ေစလိုပါတယ္။ တျခားေတာ့မဟုတ္ပါ။ ျမန္မာျပည္ရဲ့ ေနာက္ဆံုးဘုရင္ သီေပါမင္းရဲ့ အျဖစ္အပ်က္ကို ျပန္ၾကည့္ရင္ပဲ ျမင္ႏုိင္ပါတယ္။ သီေပါမင္းကို အဂၤလိပ္ေတြ ၾကက္ကေလး ငွက္ကေလးလို ဖမ္းဆီး ေခၚေဆာင္ သြားေတာ့ ျပည္သူေတြရပ္ၾကည့္တာ၊ စိတ္မေကာင္းတာ၊ ငိုေၾကြးတာပဲ ရိွပါတယ္။ အသက္နဲ႔လဲၿပီး သီေပါမင္း ေရွ႔ကေန တုိက္ပြဲဝင္မယ္ ဆိုတာမ်ဳိး အဲဒီေခတ္က ျပည္သူလူထု မလုပ္ခဲ့ပါ။ မလုပ္ခဲ့ရတာကလည္း သီေပါမင္းဟာ တုိင္းျပည္အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ့ ရွင္ဘုရင္ျဖစ္ေပမယ့္ လူႀကိဳက္မ်ားတဲ့၊ လူထုခ်စ္ခင္တဲ့၊ ေလးစားတဲ့ ဘုရင္မ်ဳိး မဟုတ္ဘူးဆိုတာ ျမင္ရပါတယ္။

အဂၤလိပ္အာဏာပုိင္ေတြက ဘုရင့္ ဝန္ႀကီးေတြ၊ အမတ္ေတြ၊ စစ္သူႀကီးေတြ၊ အျခားအရာရိွေတြနဲ႔ နန္းတြင္းသူနန္းတြင္း သား ေတြကို ေမးပါတယ္။ ဘုရင္ကို အိႏိၵယအထိ ေခၚသြားေတာ့မွာဆိုေတာ့ ဘယ္သူေတြ ဘုရင့္မိသားစုနဲ႔ အတူ လုိက္ပါ မလဲလို႔ ေမးျမန္းစာရင္း ေကာက္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဘုရင္နဲ႔အတူ ေသမတူရွင္မကြာ အိႏိၵယအထိ လုိက္မယ့္ အဆင့္ျမင့္ ဝန္ႀကီး ဝန္ကေလး တပါးမွမရိွပါ။ အဆံုးေျပာရရင္ နန္းတြင္းက ေအာက္ေျခအဆင့္ အရာရိွ တဦးတေလေတာင္မွ အိႏိၵယ အထိ လုိက္ပါဖို႔ စာရင္း မေပးၾကပါ။ ေနာက္ဆံုး သီေပါဘုရင္ မိသားစုနဲ႔ အတူ အိႏိၵယကို လုိက္ပါသြားသူေတြဟာ ေမာင္းမ တခ်ဳိ႔နဲ႔ မဆိုစေလာက္ ဝန္ထမ္းသံုးေလးဦးသာ ျဖစ္ပါတယ္။ အကယ္၍ သီေပါဘုရင္ဟာ ေလးစားဖို႔ေကာင္းတယ္၊ ခ်စ္ခင္ျမတ္ႏိုးဖို႔ ေကာင္းတယ္ဆိုရင္ တသက္လံုးနန္းတြင္းမွာ အမႈထမ္းလာတဲ့ အရာရိွႀကီးငယ္လတ္ေတြ အေနနဲ႔ ကိုယ့္ ဘုရင္ကို သူမ်ား တုိင္းျပည္မွာ အက်ဥ္းသားအျဖစ္နဲ႔ ေနရစဥ္အတြင္း ကာကြယ္ဖို႔ အတုိင္းအတာတခုအရ လုိက္ပါသြားၾက မွာပါ။ ဒါေပမဲ့ သူတို႔ လုိက္ပါမသြားခဲ့ပါဘူး။ နန္းတြင္း ႏုိင္ငံေရးမွာ စုဖရားလတ္ဖက္က တေလွ်ာက္လံုးရပ္တည္ခဲ့ၿပီး ကင္းဝန္မင္းႀကီးအုပ္စုနဲ႔ အၿပိဳင္အဆုိင္ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ဝန္ႀကီးအုပ္စုေတြလည္း အိႏိၵယကို ဘုရင္နဲ႔အတူ လုိက္မလားဆိုေတာ့ တုတ္တုတ္ေတာင္ မလႈပ္ၾကေတာ့ပါဘူး။ တရားက်ဖို႔ ေကာင္းတာကို ျမင္ရပါတယ္။

ျပန္ေကာက္ပါ့မယ္။ အရင္ေခတ္တုန္းကေတာ့ ဘုရင္စနစ္ေပါ့၊ အခုေခတ္ေတြမွာေတာ့ စစ္အစိုးရနဲ႔ အရပ္သားအစိုးရ လို႔ ေခၚတဲ့ အစိုးရေပါ့။ ေခတ္ျခင္း ကြာသြားေပမယ့္ သူတို႔ဟာ တုိင္းျပည္ကို အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြပါ။ အုပ္စိုးသူလူတန္းစားပါ။ အစိုးရဟာ အေျခခံအားျဖင့္ တုိင္းသူျပည္သားေတြရဲ့ ေကာင္းက်ဴိးကိုသာ ေဆာင္ရြက္ရပါတယ္။ တုိင္းသူျပည္သား နစ္နာမယ့္ အရာမ်ဳိးကို ေရွာင္ရွားရ ပါတယ္။ ျပည္သူေတြအတြက္ ေကာင္းက်ဳိးေတြကို မလုပ္ေဆာင္ႏုိင္တဲ့အျပင္ တဖက္မွာလည္း သူတို႔ေကာင္းစားဖို႔ အတြက္သာ ဗိုလ္က်စိုးမိုးထားမယ္ ဆိုရင္ ႏုိင္ငံသားေတြဖက္က အစိုးရကို ယံုၾကည္မႈကင္းမဲ့လာမွာ ေသခ်ာပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ကိုယ္မယံုၾကည္တဲ့ အစိုးရ၊ မခ်စ္ခင္တဲ့ အစိုးရအတြက္ ဘယ္သူက ဘာအတြက္နဲ႔မွ အသက္နဲ႔ရင္းၿပီး ေဆာင္ရြက္မွာ မဟုတ္ပါ။

ဒီအခ်က္ကို သေဘာမေပါက္ဘဲ တုိင္းျပည္ကို ထင္ရာစိုင္းအုပ္ခ်ဳပ္၊ ရသမွ်ကုိယ့္အိတ္ထဲထည့္၊ ျပည္သူကိုပစ္ထားတဲ့ အစိုးရတရပ္က အခက္အခဲေတြ႔မွ၊ ေဘးၾကပ္နံၾကပ္ျဖစ္မွ၊ တုိက္ရုိက္သို႔မဟုတ္ သြယ္ဝိႈက္ေသာနည္းနဲ႔ ျပည္ပက်ဴးေက်ာ္မႈ တခုခုကို ရင္ဆုိင္ရမွ ဒို႔ေျပဒို႔ေျမကို ကာကြယ္ရမယ္လို႔ မ်ဳိးခ်စ္စိတ္ကို ေရွ႔တန္းတင္ၿပီး ဆိုလာရင္ ကာလတို တခုေလာက္ပဲ အလုပ္ျဖစ္မွာပါ။ ေရရွည္မွာ ျပႆနာေပါင္းမ်ားစြာကို ရင္ဆုိင္ရပါလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ဒီလို အျဖစ္မ်ဳိးေတြကို ႀကိဳတင္ ေရွာင္ရွား ႏုိင္ဖို႔လိုပါတယ္။ ဘယ္လို ႀကိဳတင္ေရွာင္ရွားမွာလဲ။

တင္းက်ပ္တဲ့အာဏာ သို႔မဟုတ္ Hard power ကိုအသံုးျပဳတာထက္ ေပ်ာ့ေျပာင္းတဲ့အာဏာ သို႔မဟုတ္ ပါဝါအေပ်ာ့၊ Soft power ကိုသံုးဖို႔လိုပါတယ္။ ပါဝါအမာနဲ႔ တုိင္းျပည္ကို တည္ေထာင္တယ္ဆိုတာ ေရွးတုန္းက ဒုတ္ေခတ္ ဓားေခတ္က ႏုိင္ငံေရးအေတြးအျမင္ပါ။ လက္နက္ႏုိင္ငံေတာ္လို႔ေတာင္ ေရွးက သံုးခဲ့ပါတယ္။ ပါဝါအေပ်ာ့နဲ႔သာ လုပ္ကုိင္ေဆာင္ရြက္တယ္ဆိုရင္ လူေတြေက်နပ္ပါတယ္။ ပါဝါအေပ်ာ့ကို အသံုးျပဳၿပီး တုိင္းသူျပည္သားေတြနဲ႔ အစိုးရ အၾကား ညီညႊတ္ေရး တည္ေဆာက္ရမွာ ျဖစ္တာေၾကာင့္ အျပန္အလွန္ အေပးအယူ လုပ္ရတာေတြ ရိွလာပါလိမ့္မယ္။ ကိုယ္နဲ႔ ကိုယ့္အုပ္စု ေကာင္းစားေရးသက္သက္ လုပ္ဟန္မ်ဳိးကို ေရွာင္ရွားရပါေတာ့မယ္။ ႏုိင္ငံသားေတြရဲ့ အသံကို ေသေသခ်ာခ်ာ နားေထာင္ဖို႔လည္း လိုလာပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာျပည္ဟာ ေရွးတုန္းကထဲက မတူကြဲျပားတဲ့ တုိင္းရင္းသားေတြ အတူေနထုိင္လာတဲ့ ေျမျဖစ္တာေၾကာင့္ ပါဝါအေပ်ာ့နဲ႔ ဆက္ဆံလုပ္ကုိင္ဖို႔ ပိုလိုအပ္ပါတယ္။ 


ပါဝါအေပ်ာ့လို႔ ဆိုထားတာေၾကာင့္ စစ္တပ္ကိစၥက အထူးေျပာဖို႔လိုလာပါတယ္။ စစ္တပ္ကို မသံုးမျဖစ္တဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး ကလြဲလို႔ ထစ္ခနဲရိွ စစ္အင္အားသံုးတာမ်ဳိး ရပ္တန္းက ရပ္ဖို႔လိုပါတယ္။ အရပ္သားအစိုးရနဲ႔ ႏုိင္ငံသားေတြ အၾကား လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအေပးအယူ အေလွ်ာ့အတင္း၊ အရပ္ဖက္ဆုိင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲမႈ စတာေတြမွာ စစ္တပ္က မပါဝင္သင့္ပါ။ အထူးသျဖင့္ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ကိစၥေတြမွာ စစ္တပ္ရဲ့ အခန္းက႑ တည္ရိွ ေနေသးတယ္ ဆိုတာ ဘယ္သူမွ မျငင္းႏုိင္ပါ။ ဒါေပမဲ့ အဆံုးအျဖတ္ေပးရမယ့္ ကိစၥေတြမွာေတာ့ အရပ္သားအစိုးရ၊ ႏုိင္ငံသားေတြရဲ့ ကိုယ္စားလွယ္ ေတြနဲ႔ သက္ဆုိင္ရာအဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ဆံုးျဖတ္မွသာ ေရရွည္အတြက္ ေကာင္းပါတယ္။

ဒါျဖင့္ရင္ စစ္တပ္ဟာ ႏုိင္ငံေရးမွာ ပါဖို႔မလိုေတာ့ဘူးလားလို႔ ေမးစရာရိွပါတယ္။ ပါဝါအေပ်ာ့ကို အသံုးျပဳေဆာင္ရြက္တဲ့ ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနမွာလည္း စစ္တပ္က႑ဟာ ေပ်ာက္ဆံုးမသြားပါဘူး။ အရပ္ဖက္ဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံေရးမွာ ဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္ျခင္းမရိွဘဲ ကိုယ့္ေနရာမွာကိုယ္ေနၿပီး ႏုိင္ငံေတာ္အတြက္ ကာကြယ္ေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ေနတာကိုက စစ္တပ္ရဲ့ ႏုိင္ငံေရး ျဖစ္ပါတယ္။ အဲသလိုမ်ဳိးသာ ပါဝါအေပ်ာ့ကို ကုိင္ဆြဲၿပီး လုပ္ၾကမယ္ဆိုရင္ အရပ္သား အစိုးရသာမက စစ္တပ္အေနနဲ႔လည္း ျပည္သူေတြရဲ့ ခ်စ္ျခင္း ေမတၱာနဲ႔ ယံုၾကည္မႈကို ရလာပါလိမ့္မယ္။ ဒါဟာ ႏုိင္ငံတခုအတြက္ စည္းလံုးညီညႊတ္ျခင္းရဲ့ ကနဦးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ စည္းလံုးညီညႊတ္ျခင္းဆိုတာ လိမၼာတဲ့ လူမ်ားသာ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါတယ္။ လူမုိက္မ်ား ဒါကိုနားမလည္သလို မလုပ္တတ္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ ေျပာလိုတာကေတာ့ အစိုးရနဲ႔ ႏုိင္ငံသားမ်ား အတူတကြ စည္းလံုးညီညႊတ္ေနတဲ့ တုိင္းျပည္တခုဟာ စီးပြားေရးက်ဴးေက်ာ္မႈကိုပဲျဖစ္ျဖစ္ စစ္ေရးက်ဴးေက်ာ္မႈကိုပဲျဖစ္ျဖစ္ တြန္းလွန္ ကာကြယ္ႏုိင္ပါေၾကာင္း။

ေဇာ္မင္း
၂ဝ ရက္၊ ေဖဖဝါရီလ၊ ၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္

ဆက္လက္ဖတ္႐ႈရန္...

 
 
©2007 Fine-Leaves.blogspot.com, Powered by Blogger.